Për herë të parë në historinë e zgjedhjeve në Shqipëri, diaspora do të ketë mundësinë të japë votën e saj direkt nga jashtë vendit. Por sa realisht mund të ndikojnë emigrantët në ndryshimin e panoramës politike në vendin tonë?
Sipas të dhënave zyrtare të Komisionit Shtetëror të Zgjedhjeve (KQZ), janë rreth 245 mijë shqiptarë jorezidentë në Shqipëri të regjistruar për të votuar nga jashtë. Shumica janë nga Italia (36.5%), Greqia (27.3%), Gjermania (10.2%) dhe Shtetet e Bashkuara të Amerikës (8.2%).
Për ta kuptuar ndikimin e mundshëm të tyre, le të marrim një shembull konkret: Në zgjedhjet parlamentare të vitit 2021, në qarkun e Tiranës duheshin rreth 12 mijë vota për të fituar një mandat deputeti.
Në këto zgjedhje, diaspora ka regjistruar 52 mijë votues vetëm për Tiranën, që do të thotë se, teorikisht, emigrantët mund të ndikojnë fatet e deri në katër mandateve për deputetë.
Në qarkun e Fierit, i cili ndjek Tiranën për nga numri i emigrantëve të regjistruar (rreth 32,500), diaspora mund të ndikojë fatet e deri në dy mandateve.
Ngjashëm, fatet e deri dy mandateve mund të përcaktohen nga diaspora edhe në Elbasan dhe Durrësi, qarqet e të cilave kanë rreth 50 mijë persona të regjistruar për të votuar nga larg.
Partitë politike më aktive jashtë vendit
Në fushatat e shkuara elektorale, partitë politike shqiptare fokusoheshin më së shumti brenda vendit, por me ligjërimin e votës së diasporës, angazhimi i poartive jashtë nuk duket rastësor.
Analiza e përciptë bërë më sipër për ndikimin e mundshëm në fatet e dy-katër mandate për qarqet kryesore të vendit nxit një qasje të tillë.
Fushata të zëshme, koncerte dhe takime të mëdha janë organizuar kryesisht nga Partia Socialiste dhe Nisma “Shqipëria Bëhet”, ndërsa Partia Demokratike, Partia Mundësia dhe Lëvizja Bashkë kanë pasur një prani më të moderuar.
Partia Socialdemokrate, Djathtas për Zhvillim dhe koalicionet e tjera kanë qenë më të përmbajtura.
Aspekte me rëndësi për ata që votojnë nga jashtë
Më shumë se treçereku i emigrantëve të regjistruar (194 mijë) e kanë marrë tashmë fletën e votimit. Por në rast se ka probleme me adresën ose dorëzimin, votuesit mund ta tërheqin personalisht zarfin nga zyrat e DHL-së atje ku janë të regjistruar, deri më 1 maj.
Pas datës 1 maj, fletët e pa tërhequra kthehen në zyrat e KQZ-së në Tiranë.
Një tjetër afat i rëndësishëm është dorëzimi i votës në kohë: Zarfet duhet të mbërrijnë në Shqipëri para orës 19:00 të datës 11 maj.
Prandaj nëse e keni marrë fletën e votimit, mos vononi ta nisni me postë. Zakonisht një dërgesë merr rreth tre ditë për të mbërritur në Tiranë.
Nuk ka dyshim se pjesëmarrja e diasporës mund të sjellë një dimension të ri në jetën politike shqiptare. Për herë të parë, Shqipëria nuk voton vetëm brenda kufijve të saj – vota e shqiptarëve nga larg mund të ndikojë ndjeshëm drejtimin e vendit.
Nëse je një nga emigrantët e regjistruar për të votuar, shfrytëzoje këtë të drejtë me përgjegjësi sepse vota jote ka peshë në fatet dhe të ardhmen e Shqipërisë. /citizens.al
*Titulli është i redaksisë, titulli i autorit: Zgjedhjet 2025: Sa mund të ndikojë vota e diasporës?
