Rënia e fortë e çmimit të arit gjatë luftës mes Iranit dhe SHBA-së ka habitur tregjet financiare globale, pasi metali i çmuar tradicionalisht konsiderohet si një nga strehët më të sigurta për investitorët në kohë krizash gjeopolitike.
Që nga nisja e konfliktit më 28 shkurt, ari ka humbur rreth 11% të vlerës së tij, duke ngritur pikëpyetje mbi rolin e tij si “aset i sigurt” në periudha pasigurie.
Megjithatë, sipas një analize të publikuar nga kompania amerikane LPL Financial, kjo rënie nuk do të thotë se investitorët kanë humbur besimin tek ari.
Përkundrazi, analistët argumentojnë se ari po përdoret aktualisht si burim likuiditeti dhe jo vetëm si aset mbrojtës.
Kristian Kerr, drejtues i strategjisë makro në kompani, argumentoi se në situata krizash të mëdha energjetike dhe financiare, ari fillon të funksionojë si një zëvendësues i dollarit amerikan.
Sipas analizës, disa vende të Gjirit Persik, veçanërisht Emiratet, po përballen me mungesë dollarësh pas problemeve në ngushticën e Hormuzit, ku tensionet ushtarake kanë penguar eksportet e naftës dhe lëvizjen e anijeve cisternë.
Nafta shitet në dollarë dhe kur eksportet bien, edhe hyrja e dollarëve në ekonomi reduktohet ndjeshëm.
Në këto kushte, qeveritë dhe bankat qendrore kanë nevojë për para të gatshme për të stabilizuar tregjet, duke përdorur rezervat e arit si burim financimi.
Një shembull konkret është Turqia.
Banka qendrore turke, për të mbështetur lirën turke pas goditjes energjetike, shiti dhe shkëmbeu rreth 3 miliardë dollarë rezerva ari vetëm gjatë një jave në mars.
Kjo situatë shpjegon edhe paradoksin aktual të tregjeve.
Normalisht, frika gjeopolitike shtyn investitorët drejt arit.
Por kur shtetet kanë nevojë urgjente për dollarë, ari shndërrohet në mjet financimi dhe jo vetëm në strehë sigurie.
Analistët paralajmërojnë se presioni mbi arin mund të vazhdojë edhe në muajt e ardhshëm. Historikisht, vendet e goditura nga krizat energjetike përqendrohen fillimisht tek rindërtimi i rezervave të karburanteve, stabilizimi i buxheteve dhe rikthimi i rezervave valutore, procese që kërkojnë sasi të mëdha dollarësh.
Në këtë mënyrë, rënia e çmimit të arit nuk po interpretohet si humbje besimi ndaj metalit të çmuar, por si tregues se disa nga mbajtësit më të mëdhenj të arit në botë kanë nevojë më shumë për likuiditet sesa për mbrojtje financiare./forbes
