Mburoja mbi reaktorin bërthamor të Çernobilit në Ukrainë nuk mund të kryejë më funksionin e saj kryesor pas një sulmi me dron që ndodhi më parë këtë vit, njoftoi Agjencia Ndërkombëtare për Energji Bërthamore (IAEA). Inspektorët vunë re se struktura masive, e vendosur mbi reaktor pas katastrofës së vitit 1986, ka humbur aftësinë kryesore për të izoluar materialin radioaktiv.
Në shkurt, Ukraina akuzoi Rusinë për sulm ndaj centralit, pretendim që Kremlini e ka mohuar. IAEA theksoi se riparimet janë “thelbësore” për të parandaluar degradimin e mëtejshëm të mburojës. Megjithatë, eksperti i ambientit, Jim Smith, tha për BBC se nuk ka arsye për panik, pasi pluhuri radioaktiv mbetet i bllokuar nga sarkofagu prej betoni, i mbuluar nga mburoja tjetër.
Shpërthimi në Çernobil në vitin 1986 çoi në lirimin e materialit radioaktiv në ajër, duke shkaktuar emergjencë shëndetësore në pjesë të mëdha të Evropës. Për të kufizuar rrjedhjen e radioaktivitetit, Bashkimi Sovjetik ndërtoi një sarkofag mbi reaktor, por kjo strukturë kishte jetëgjatësi vetëm 30 vjet. Për këtë u ndërtua një mburojë e re që synonte mbrojtjen për 100 vitet e ardhshme.
IAEA njoftoi se ekipi i saj vlerësoi infrastrukturën javën e kaluar pas dëmeve nga sulmi me dron, i cili shkaktoi zjarr në pjesën e jashtme të strukturës prej çeliku. Inspektorët thanë se nuk ka dëme të pakthyeshme në strukturë apo sistemet e monitorimit dhe disa riparime janë kryer tashmë. Shefi i agjencisë, Rafael Grossi, theksoi se restaurimi i mburojës mbetet thelbësor për sigurinë bërthamore afatgjatë.
Prej dhjetorit, IAEA po vlerëson edhe infrastrukturën e energjisë në Ukrainë, ndërsa vendi vazhdon të përballet me pushtimin rus. Gjatë natës, Rusia kreu sulme ajrore në qytetin industrial të Kremençukut. Përveç Çernobilit, agjencia inspektoi edhe nënstacione elektrike të rëndësishme për ftohjen e reaktorëve dhe shpërndarjen e energjisë për familjet dhe industrinë.
Lufta në Ukrainë nisi më 24 shkurt 2022. Presidenti rus Vladimir Putin e quan konfliktin “operacion special ushtarak” për çmilitarizimin e vendit, ndërsa Perëndimi ka vendosur sanksione të ashpra kundër Rusisë. Lufta ka shkaktuar vdekjen e mijëra personave dhe zhvendosjen e miliona të tjerëve. /skyweb.al
