Një studim i ri sugjeron se ngrënia në orare të paqëndrueshme gjatë fundjavës, në krahasim me ditët e javës, mund të rrisë rrezikun e sëmundjeve të zemrës.
A hani mëngjes në kohën e drekës dhe darkoni në një orar kur zakonisht do të ishit duke fjetur gjatë fundjavës? Kjo mospërputhje është ajo që studiuesit e quajnë “vonesë ushqimore” dhe mund të jetë duke ndikuar negativisht në shëndetin e zemrës së burrave – po, e lexuat saktë, vetëm të burrave.
Orët e hershme të fillimit të punës ose shkollës shpesh i detyrojnë njerëzit të ndryshojnë oraret e ushqimit gjatë javës, duke krijuar një ndryshim me oraret e vakteve gjatë fundjavave dhe ditëve të pushimit.
Një ndryshim i tillë në mënyrën e të ushqyerit mund të çrregullojë ritmet biologjike të trupit dhe mund të ketë pasoja për shëndetin kardiovaskular, sipas një studimi të ri francez. Studiuesit zbuluan se çdo orë shtesë e “vonesës ushqimore” lidhej me një rritje prej 14% të rrezikut për sëmundje kardiovaskulare dhe 21% të rrezikut për sëmundje koronare të zemrës te burrat.
“Ky studim sugjeron rëndësinë e mbajtjes së një orari të rregullt të vakteve, përtej gjumit dhe cilësisë së ushqimit, në parandalimin e sëmundjeve kardiovaskulare”, shkruan autorët.
Hulumtimi, i publikuar në revistën Communications Medicine, analizoi oraret e më shumë se 100,000 pjesëmarrësve, duke u fokusuar te koha e vaktit të parë dhe të fundit gjatë ditëve të punës dhe fundjavave, përgjatë një periudhe ndjekjeje 14-vjeçare, nga viti 2009 deri në vitin 2023.
Burrat preken më shumë
Pjesëmarrësit u ndanë sipas mënyrës së të ushqyerit:
- Grupi i parë hante më herët gjatë fundjavave sesa gjatë ditëve të javës.
- Grupi i dytë ruante orare të ngjashme ushqimi gjatë javës dhe fundjavës.
- Grupi i tretë hante më vonë gjatë fundjavave.
Të dy grupet që hanin në orare më të hershme ose më të vona se zakonisht kishin një rrezik më të lartë për sëmundje kardiovaskulare krahasuar me grupin që ruante orare të rregullta, pavarësisht cilësisë së përgjithshme të dietës.
Çuditërisht, ky model u vu re vetëm te burrat, ndërsa te gratë nuk u shfaq një lidhje e ngjashme me ndryshimet në oraret e vakteve.
Një arsye mund të jetë se burrat në përgjithësi kanë një rrezik absolut më të lartë për sëmundje kardiovaskulare. Autorët vunë në dukje gjithashtu se gratë priren të kenë më shumë rutina të mëngjesit sesa burrat. Ky ndryshim lidhet me dallimet në anatomi dhe hormone, të cilat mund të ndikojnë në mënyrën se si trupi reagon ndaj ndryshimeve në oraret e ushqimit.
Çfarë fshihet pas orareve të çrregullta të ushqimit?
Teoria kryesore e autorëve është se “vonesa ushqimore” mund të rrisë rrezikun e problemeve kardiovaskulare përmes çrregullimit të ritmit cirkadian.
Ritmet cirkadiane janë orët e brendshme biologjike të trupit, të cilat funksionojnë në një cikël 24-orësh dhe ndihmojnë në rregullimin e funksioneve të ndryshme të organizmit.
Ato rregullohen kryesisht nga drita, por edhe modelet e të ushqyerit mund të shërbejnë si një sinjalizues për orët biologjike të organeve të ndryshme, si mëlçia dhe zemra.
Përputhja e orareve të ushqimit me këto ritme të brendshme mund të përmirësojë shëndetin metabolik, ndërsa ndryshimet e shpeshta dhe të mëdha në oraret e vakteve mund të çrregullojnë ekuilibrin e brendshëm të trupit.
Autorët theksuan se, nëse këto rezultate konfirmohen nga studime të tjera të mëdha, rregullsia e orareve të vakteve mund të bëhet një faktor i rëndësishëm në ndërhyrjet për uljen e rrezikut të sëmundjeve kronike dhe të barrës mbi shëndetin publik.
