Një Airbus A320 i kompanisë amerikane JetBlue, i nisur nga Curaçao në Karaibe dhe me destinacion aeroportin “JFK” të New York-ut, u detyrua të ndërpriste përkohësisht fazën e ngjitjes për të shmangur një përplasje të mundshme me një aerocisternë të Forcave Ajrore të Shteteve të Bashkuara, e përdorur për furnizim në ajër. Njëri prej pilotëve të avionit komercial fajësoi avionin ushtarak jo vetëm për faktin se i “preu” rrugën, por edhe sepse fluturonte me transponder të fikur, duke u bërë praktikisht i padukshëm për radarët civilë.
Ngjarja ndodhi pasditen e së premtes, më 12 dhjetor, në brigjet e Venezuelës, një hapësirë ajrore që prej muajit nëntor është bërë veçanërisht e ndjeshme për shkak të manovrave ushtarake amerikane në zonë. Autoritetet amerikane kanë hapur tashmë një hetim për incidentin. Fluturimi JetBlue 1112 u nis nga aeroporti i Willemstadit në Curaçao në orën 16:39 lokale, për udhëtimin rreth katërorësh drejt New York-ut.
Fillimisht, gjithçka dukej normale: kulla e kontrollit nuk sinjalizoi trafik të pazakontë dhe pilotët e Airbus A320 vazhduan ngjitjen drejt lartësisë së udhëtimit. Por në orën 17:01 e 44 sekonda, kur avioni ndodhej në një lartësi prej 10.302 metrash, ekuipazhi vuri re një KC-135R – aerocisternë e Forcave Ajrore të SHBA-së – drejtpërdrejt në trajektoren e tyre të fluturimit. Ky avion ushtarak operonte në zonë në kuadër të misionit “Southern Spear”, një operacion kundër trafikut të drogës. Në orën 17:02, të dhënat nga platformat e monitorimit të fluturimeve tregojnë se avioni i JetBlue ndaloi ngjitjen.
“Këtu fluturimi 1112, sapo shmangëm për pak një përplasje këtu lart”, dëgjohet të thotë një nga pilotët në komunikimin me kontrollin e trafikut ajror të Curaçao-s. “Na kaluan direkt përpara, në trajektoren tonë të fluturimit… nuk e kishin transponderin ndezur, është absurde.”
Piloti sqaroi më tej se avioni tjetër kaloi përpara tyre në një distancë prej rreth 5 miljesh, ndoshta edhe vetëm 2 ose 3 milje, dhe se bëhej fjalë për një aerocisternë amerikane që fluturonte në të njëjtën lartësi. “U detyruam të ndërprisnim ngjitjen”, shtoi ai, duke theksuar gjithashtu se avioni ushtarak po hynte në hapësirën ajrore venezuelane.
Aktualisht, nuk është e mundur të përcaktohet distanca minimale reale mes dy avionëve. Platformat e specializuara që gjurmojnë fluturimet në kohë reale, si Flightradar24, nuk e regjistruan avionin ushtarak, pasi ai fluturonte me transponder të fikur. JetBlue konfirmoi se incidenti i është raportuar autoriteteve federale dhe se kompania do të bashkëpunojë plotësisht në çdo hetim. “Pilotët tanë janë të trajnuar të ndjekin procedurat e duhura në situata të tilla dhe falënderojmë ekuipazhin për raportimin e menjëhershëm të episodit”, thuhet në deklaratën e kompanisë.
Nga ana e tyre, Forcat Ajrore të SHBA-së, përmes një zëdhënësi, njoftuan se janë në dijeni të incidentit dhe po e shqyrtojnë çështjen. Në regjistrimet audio dëgjohet edhe reagimi i një kontrollori të trafikut ajror: “Është absurde, avionë të paidentifikuar brenda hapësirës sonë ajrore”.
Ndërkohë, NOTAM-i (njoftim për sigurinë ajrore) A0717/25 paralajmëron se në hapësirat ajrore të Arubës, Bonaire-s dhe Curaçao-s kërkohet të operohet me “kujdes ekstrem” deri më 31 dhjetor 2025. Sipas njoftimit, shumë pilotë dhe radarë primarë kanë raportuar praninë e operacioneve me avionë të paidentifikuar, ndaj kërkohet raportimi i çdo aktiviteti të pazakontë në lartësi.
