“Beteja e gjinive” ka mbërritur edhe në tru – dhe këtë herë provat vijnë nga imazheria me rezonancë magnetike (MRI).
Një studim i ri, i publikuar në revistën shkencore Proceedings of the National Academy of Sciences, ka analizuar mbi 12,000 skanime të trurit nga rreth 4,700 persona të moshës 17 deri në 95 vjeç. Studiuesit nga Universiteti i Oslos zbuluan se, megjithëse tkurrja e trurit është një proces natyror i plakjes, ajo nuk ndodh me të njëjtin ritëm tek burrat dhe gratë.
Sipas gjetjeve, burrat humbasin indin e trurit më shpejt se gratë. Diferenca ishte e moderuar, por e qëndrueshme në disa zona të rëndësishme, veçanërisht në ato që lidhen me kujtesën, ndjeshmërinë ndaj prekjes dhe shikimin. Duke qenë se burrat kanë mesatarisht tru me përmasa më të mëdha, korteksi cerebral – shtresa e jashtme përgjegjëse për arsyetimin dhe perceptimin – shfaqi rënie më të theksuar tek meshkujt.
Në të kundërt, truri i grave ndryshonte më gradualisht me kalimin e viteve. Një përjashtim ishte hipokampusi, struktura kyçe për të mësuarin dhe formimin e kujtimeve, i cili u tkurr me ritëm të ngjashëm në të dyja gjinitë.
Megjithatë, kur merret në konsideratë jetëgjatësia, rënia e aftësive njohëse tek gratë priret të nisë më vonë. Kjo sjell një paradoks: nëse truri i burrave tkurret më shpejt, pse gratë kanë pothuajse dyfish më shumë gjasa të zhvillojnë Sëmundja e Alzheimerit?
Sipas studimit, përgjigjja nuk qëndron vetëm te madhësia apo vëllimi i trurit. Faktorë si hormonet, gjenetika dhe stili i jetesës mund të kenë ndikim vendimtar. Për shembull, rënia e estrogjenit pas menopauzës mund të ndikojë në mënyrën se si proteinat e dëmshme grumbullohen në neurone. Po ashtu, variante të caktuara gjenetike, si APOE ε4, mund të veprojnë ndryshe tek gratë krahasuar me burrat.
Studimi vë në dukje edhe një boshllëk të rëndësishëm në kërkimin neuroshkencor: vetëm një pjesë e vogël e studimeve mbi plakjen e trurit e trajtojnë gjininë si faktor të mirëfilltë analizues. Autorët theksojnë se adresimi i këtij hendeku është thelbësor, jo vetëm për të kuptuar procesin e dobësimit të trurit me kalimin e moshës, por edhe për të zbuluar mekanizmat që e ndihmojnë atë të mbetet i qëndrueshëm dhe i adaptueshëm gjatë gjithë jetës. /skyweb.al
