Një sërë trajtimesh të çuditshme bukurie po bëhen virale në rrjetet sociale. Por a tregojnë studimet shkencore se ato duhen marrë seriozisht?
Në klinikën You & I Clinic në Seoul, një nga trajtimet më të kërkuara për përmirësimin e strukturës së lëkurës përfshin injektimin e fragmenteve të vogla të ADN-së nga sperma e salmonit në dermë, shtresa e mesme e trashë e lëkurës ku ndodhen enët e gjakut, nervat dhe gjëndrat, shkruan BBC.
“Qëllimi nuk është volumi, si te filler-at, por përgatitja e lëkurës ose biostimulimi, që nënkupton mbështetjen e një mjedisi më të shëndetshëm të dermës dhe rikuperimin e saj”, thotë Kyu‑Ho Yi, mjek estetik në klinikë dhe profesor i jashtëm në Yonsei University.
Ideja mund të duket e çuditshme, por sipas Yi, ajo e ka origjinën në mjekësinë rigjeneruese dhe trajtimin e plagëve, ku fragmentet e ADN-së nga peshqit u përdorën për të stimuluar riparimin e indeve tek personat me plagë në fytyrë nga lufta.
Të dhënat shkencore janë ende të kufizuara, por disa studime sugjerojnë se këto trajtime që përdorin polinukleotidet e pastruara nga sperma e salmonit – mund të ndihmojnë në reduktimin e vijave të holla. Ato “mund të përmirësojnë hidratimin e lëkurës, volumin, teksturën dhe rrudhat”, thotë Joshua Zeichner, profesor i dermatologjisë në Mount Sinai Hospital në SHBA, i cili ka bashkëpunuar edhe me kompani kozmetike. “Nuk është e qartë si dikujt i lindi ideja për ta provuar këtë si trajtim të lëkurës, por gjithsesi po përdoret.”
Ndërkohë, South Korea konsiderohet tashmë si një vend që vendos trendet në estetikë, i njohur si fenomeni “K-Beauty” dhe përfitimet e pretenduara të injeksioneve me spermë peshku janë përhapur në mbarë botën, të nxitura edhe nga figura të njohura si Charli XCX dhe Jennifer Aniston. Popullariteti i tyre është rritur krahas trajtimeve të tjera të pazakonta, si maskat me jashtëqitje zogjsh apo “vampire facials”.
Por a funksionojnë vërtet këto rutina të pazakonta të kujdesit për lëkurën?
Bukuria në lashtësi
Një vështrim në histori tregon se praktikat e çuditshme të bukurisë kanë ekzistuar gjithmonë. Mbretëresha egjiptiane Cleopatra thuhet se lahej me qumësht gomari të thartuar. Në Myanmar, gratë kanë përdorur për shekuj një pastë të quajtur thanaka, e bërë nga lëvorja e pemëve, si për zbukurim ashtu edhe për mbrojtje nga dielli. Ndërsa një praktikë romake për trajtimin e njollave përfshinte përdorimin e organeve të bluara të një krokodili të vogël.
Megjithatë, shkenca moderne e lëkurës tregon se disa nga këto praktika kanë mbijetuar, me përbërës si shafrani i Indisë, bari i tigrit dhe algat detare që përdoren sot për efektet e tyre anti-inflamatore dhe hidratuese. Në vitin 2022, një studim analizoi praktika të kujdesit për lëkurën nga Italia e shekullit të 12-të, të përmendura nga Trota of Salerno. Studiuesit zbuluan se shumë përbërës të sugjeruar, si fasulet dhe uthulla, sot konsiderohen efektive për pastrimin dhe eksfolimin e lëkurës.
“Geisha facial” dhe trendet ekstreme
I ashtuquajturi “Geisha Facial” përfshin përdorimin e jashtëqitjeve të zogjve bilbil, të sterilizuara me rreze ultraviolet dhe të përziera me përbërës të tjerë para aplikimit në fytyrë. Kjo praktikë vjen nga Japonia, ku përdorej fillimisht për heqjen e bojës nga pëlhurat dhe më pas nga artistet për zbardhjen e lëkurës.
Sot, ky trajtim përdoret në klinika të ndryshme dhe mund të ketë një bazë shkencore. Sipas Zeichner, jashtëqitjet e bilbilave përmbajnë ure dhe aminoacide që ndihmojnë në hidratimin dhe ndriçimin e lëkurës. Megjithatë, ai paralajmëron se përdoren vetëm forma të pastruara dhe të modifikuara – jo materiale të papërpunuara.
Ndërkohë, ekspertët janë shumë skeptikë për një tjetër trend të përhapur në TikTok: maskat e fytyrës me gjak menstrual. Edhe pse një studim i vitit 2018 sugjeroi se plazma nga ky lloj gjaku mund të ndihmojë në shërimin e plagëve, Beibei Du-Harpur nga King’s College London thotë se asnjë mjek nuk do ta rekomandonte këtë praktikë.
“Vampire facial” dhe plazma e pasur me trombocite
Megjithatë, Du-Harpur është më optimiste për trajtimet me plazmë të pasur me trombocite (PRP), të njohura si “vampire facial”.
Ky trajtim përfshin marrjen e gjakut të pacientit, ndarjen e tij me centrifugë për të përqendruar faktorët e rritjes – proteina që ndihmojnë në rigjenerimin e qelizave dhe më pas injektimin e tij në lëkurën e fytyrës me mikrogjilpëra.
