Dhimbje fyti, kokëdhimbje dhe hundë të bllokuara që nuk të lënë të flesh gjatë natës? Me ardhjen e sezonit të gripit, shumë persona u drejtohen preparateve të reklamuara si zgjidhje me fuqi maksimale, duke besuar se ato ofrojnë lehtësim më të shpejtë. Por, sipas ekspertëve, çmimi dhe emri i markës nuk janë domosdoshmërisht tregues të efektivitetit.
“Markat e mëdha kanë qenë në treg prej kohësh, janë testuar dhe reklamohen si produkte shumë të mira. Por në realitet, ka shumë pak ndryshime mes tyre. Personalisht, do të zgjidhja gjithmonë alternativat më të lira, të cilat gjithashtu janë testuar”, shprehet profesoresha Jayne Lawrence, drejtuese e departamentit të farmacisë në Universitetin e Mançesterit.
Preparatet kundër gripit dhe të ftohtit ndahen përgjithësisht në tri kategori: marka të njohura, alternativa më ekonomike të prodhuara nga supermarketet dhe medikamente me një përbërës aktiv, si paracetamoli ose ibuprofeni.
Diferenca në çmim mund të jetë e konsiderueshme. Një paketë me 16 tableta të një preparati të markës Lemsip All-In-One Max Strength kushton rreth 7.30 paund, ndërsa një paketë me tableta paracetamoli në disa supermarkete mund të kushtojë vetëm 0.35 paund.
Megjithatë, të dyja përmbajnë 500 miligramë paracetamol, i cili nuk lufton infeksionin që shkakton gripin, por ndihmon në lehtësimin e dhimbjeve dhe uljen e temperaturës.
Shumë prej preparateve të kombinuara përmbajnë gjithashtu fenilefrinë, një substancë që synon të lehtësojë bllokimin e hundëve duke ngushtuar enët e gjakut të fryra në mukozën e hundës.
Por, sipas profesoreshës Lawrence, ka pak prova shkencore që tregojnë efektivitetin e saj kur merret në formë tabletash, në ndryshim nga përdorimi si spraj nazal. Kjo për shkak se një pjesë e madhe e substancës shpërbëhet në organizëm përpara se të arrijë në qarkullimin e gjakut.
Në vitin 2024, autoriteti amerikan për kontrollin e barnave dhe ushqimeve (FDA) propozoi heqjen e fenilefrinës nga të gjitha preparatet orale kundër ftohjes dhe gripit, duke argumentuar se nuk ishte provuar efektiviteti i saj. Megjithatë, propozimi ende nuk është përfunduar.
Disa preparate përmbajnë edhe një përbërës të tretë aktiv, guaifenesinën, e cila synon të hollojë sekrecionet dhe të lehtësojë nxjerrjen e mukusit nga rrugët e frymëmarrjes. Për këtë substancë, rezultatet e studimeve janë të përziera: disa raportojnë përmirësim të bllokimit të kraharorit, ndërsa të tjera nuk gjejnë përfitime të rëndësishme.
Një tjetër përbërës që gjendet në disa prej preparateve me fuqi maksimale është kafeina. Sasia mund të arrijë deri në 65 miligramë për tabletë, afërsisht sa një filxhan kafeje të çastit.
Përveç efektit stimulues, disa studime sugjerojnë se kafeina mund të rrisë efektin e paracetamolit dhe të ndihmojë që ai të veprojë pak më shpejt. Megjithatë, përfitimi konsiderohet i kufizuar.
Preparatet në formë pluhuri, që treten në ujë të ngrohtë, janë gjithashtu një alternativë e përhapur. Ato zakonisht kushtojnë pak më shumë për dozë sesa tabletat. Pija e ngrohtë mund të qetësojë fytin, ndërsa një studim i financuar nga një kompani farmaceutike sugjeroi se përbërësit mund të përthithen më shpejt në qarkullimin e gjakut. Megjithatë, nuk është e qartë nëse kjo sjell një ndryshim të ndjeshëm në lehtësimin e simptomave.
Çfarë rekomandojnë mjekët?
Për personat që vuajnë nga simptomat e gripit dhe të ftohjes, mjekët këshillojnë pushim, konsum të bollshëm të lëngjeve dhe përdorimin e qetësuesve si paracetamoli për kontrollin e temperaturës dhe dhimbjeve.
Një kujdes i veçantë duhet treguar me kombinimin e medikamenteve. Personat që marrin paracetamol duhet të kontrollojnë përbërjen e preparateve kundër gripit, pasi shumë prej tyre përmbajnë të njëjtën substancë. Marrja e tyre njëkohësisht mund të shkaktojë mbidozë aksidentale.
Për lehtësimin e dhimbjes së fytit, rekomandohet gargara me ujë të kripur, ndërsa një pije e ngrohtë me limon dhe mjaltë mund të ndihmojë në qetësimin e kollës.
Mjekët këshillojnë gjithashtu konsultimin me mjekun nëse kolla zgjat më shumë se 21 ditë, në rast të humbjes së pashpjegueshme të peshës apo, në situata urgjente, kur shfaqen dhimbje kraharori dhe vështirësi në frymëmarrje.
Gratë shtatzëna duhet të tregojnë kujdes të veçantë, pasi disa prej preparateve kundër gripit nuk janë të përshtatshme për to. Përpara përdorimit rekomandohet konsultimi me maminë, farmacistin ose mjekun.
Përshtati skyweb.al
