Ministria e Financave ka zhbllokuar procesin e rivlerësimit të pasurive të paluajtshme, pas publikimit në Fletoren Zyrtare të udhëzimit përkatës që i hap rrugë aplikimit të tatimit të reduktuar 5%.
Të drejtën e rivlerësimit e kanë të gjithë individët që zotërojnë pasuri të paluajtshme (tokë dhe/ose ndërtesë) të regjistruar, apo që do ta regjistrojnë pronën deri më 31 dhjetor 2026.
Ndryshe nga sa ishte paralajmëruar, rivlerësimi do të bëhet mbi bazën e çmimeve minimale fiskale aktuale dhe jo me referencat e reja të pronave (përveç Tiranës), që pritej të reflektonin vlerat reale të tregut në 60 bashkitë e vendit.
Ky proces i jep mundësi qytetarëve të ulin barrën tatimore në rast shitjeje. Për shembull, nëse një pronë e blerë 50 mijë euro shitet 100 mijë euro, me tatimin standard 15% paguhen 7,500 euro mbi diferencën. Me rivlerësimin dhe tatimin 5%, detyrimi zbret në 2,500 euro.
Rivlerësimi mund të kryhet edhe për prona që e kanë kaluar më parë këtë proces dhe, në rast se një individ zotëron disa prona, procedura bëhet për secilën veçmas.
Aplikimi kryhet online përmes portalit e-Albania, me dy alternativa:
pranë Agjencia Shtetërore e Kadastrës (ASHK), ku vlera përcaktohet sipas çmimeve minimale fiskale në fuqi;
ose përmes një eksperti të licencuar, ku vlera mund të rezultojë më e lartë, por jo më e ulët se referenca fiskale.
Në rastin e aplikimit në Kadastër, tarifat e shërbimit janë:
3,500 lekë kur tatimi është deri në 150 mijë lekë;
7,000 lekë për tatim 150–300 mijë lekë;
10,000 lekë kur tatimi kalon 300 mijë lekë.
Tatimi 5% llogaritet mbi diferencën mes vlerës së re dhe asaj të zbritshme. Regjistrimi i vlerës së re bëhet vetëm pas pagesës së detyrimit.
Për herë të parë do të aplikohet edhe amortizimi i ndërtesave: 1% ulje e vlerës për çdo vit përdorimi, deri në një maksimum prej 30% të çmimit të referencës.
Bizneset përfitojnë nga rivlerësimi vetëm nëse pasuritë janë të pasqyruara në bilancet e vitit 2025. Vlerësimi kryhet nga ekspertë të licencuar, ndërsa përllogaritja dhe arkëtimi i tatimit 5% bëhet nga drejtoritë rajonale tatimore.
Procesi synon të afrojë vlerën e pronave me çmimet reale të tregut, duke ofruar një barrë më të ulët fiskale për individët dhe subjektet që zgjedhin të rivlerësojnë pasuritë e tyre.
