Kardiologu spanjoll José Abellán shpjegon se si stresi i finales së Kupës së Botës 2026 mund të rrisë rrezikun për zemrën dhe cilat janë tre simptomat e infarktit që tifozët nuk duhet t’i injorojnë kurrë.
Spanja është vetëm një ndeshje larg lavdisë. Por ndërsa miliona tifozë do ta ndjekin finalen e Kupës së Botës me emocione të forta, kardiologët po paralajmërojnë se ky tension mund të ketë pasoja për disa njerëz.
Dëshmitë shkencore tregojnë se ndeshjet me intensitet të lartë mund të rrisin rrezikun e infarktit të miokardit, aritmive dhe ngjarjeve të tjera kardiovaskulare tek personat me sëmundje të zemrës ose faktorë të tjerë rreziku.
Dhe kjo nuk është vetëm teori. Një nga studimet më të rëndësishme, i botuar në The New England Journal of Medicine pas Kupës së Botës 2006 në Gjermani, zbuloi se urgjencat kardiovaskulare u rritën 2.7 herë gjatë ndeshjeve të Gjermanisë. Dy dekada më vonë, një studim i Universitetit të Bielefeldit, i publikuar këtë vit në Scientific Reports, konfirmoi sërish se futbolli i nivelit të lartë rrit ndjeshëm ritmin e zemrës dhe nivelin e stresit, edhe tek tifozët që e ndjekin ndeshjen nga divani.
Kur trupi e përjeton ndeshjen si një kërcënim
Sipas kardiologut spanjoll José Abellán, organizmi reagon ndaj një finaleje të Kupës së Botës pothuajse njësoj si ndaj një situate të rrezikshme. “Është një situatë emocionuese dhe stresuese. Lirohen hormone të stresit që na aktivizojnë. Ka rritje të kortizolit dhe katekolaminave, duke e vendosur trupin në gjendje stresi.”
Kjo rritje hormonale shkakton ngritje të tensionit arterial, përshpejton rrahjet e zemrës dhe favorizon formimin e mpiksjeve të gjakut. Tek shumica e njerëzve nuk shkakton probleme, por tek ata me zemër të dobësuar mund të jetë faktori që nxit një ngjarje kardiovaskulare. “Nëse shëndeti im kardiovaskular është optimal ose i mirë, nuk do të ndodhë asgjë. Por nuk ka dyshim se një ngjarje stresuese, tek dikush me probleme kardiovaskulare, mund të jetë pikërisht shkaktari.”
Kush duhet të ketë më shumë kujdes?
Rreziku më i madh është për personat që:
- kanë kaluar më parë infarkt;
- kanë stentë në arterie;
- vuajnë nga hipertensioni;
- kanë diabet;
- kanë kolesterol të lartë;
- kanë histori të aritmive.
Megjithatë, Dr. Abellán thekson se problemi nuk është vetëm vetë ndeshja. “Duhet të kujdeseni për gjithçka që e shoqëron ndeshjen. Janë ditë festimesh kombëtare dhe nuk është vetëm loja, por edhe fakti që e shikojmë pas një vakti të rëndë, me ushqime të pashëndetshme, alkool ose edhe substanca të tjera.”
Kardiologu kujton gjithashtu ekzistencën e një sindrome të njohur si “Holiday Heart” ose “Party Heart Syndrome”, e lidhur me shfaqjen e aritmive pas konsumimit të tepërt të alkoolit.
Bëhet fjalë për një çrregullim të ritmit të zemrës, zakonisht fibrilacion atrial, që mund të shfaqet pas konsumit të lartë të alkoolit, një situatë e zakonshme gjatë fundjavave, festimeve ose ngjarjeve të mëdha sportive. Nëse kjo tepricë kombinohet me stresin emocional të një finaleje, rreziku rritet, veçanërisht tek personat me histori sëmundjesh të zemrës.
Kur duhet të shqetësoheni?
Të ndieni zemrën që rreh më shpejt gjatë një finaleje është normale. Por nuk duhet të konsiderohen thjesht si nervozizëm simptomat e mëposhtme:
- dhimbje e fortë shtypëse në kraharor;
- gulçim ose vështirësi e papritur në frymëmarrje;
- palpitacione që vazhdojnë edhe pasi emocionet kanë kaluar. “Simptoma e tretë, dhe do të thosha më e rëndësishmja, është dhimbja shtypëse në kraharor. Nëse papritur ndiej sikur kam një peshë mbi gjoks që përhapet në shpatull, qafë ose shpinë dhe shoqërohet me djersitje… kjo nuk është thjesht nervozizëm,” thotë mjeku.
Dhe këshilla e specialistit është shumë e qartë: “Nëse keni ndonjërën nga këto tre simptoma, kontrollohuni menjëherë. Kontrollohuni.”
Shijojeni ndeshjen, por me kujdes
Lajmi i mirë është se futbolli, në vetvete, nuk shkakton infarkt. Rreziku i vërtetë lind kur një sëmundje ekzistuese kardiovaskulare kombinohet me stres të fortë, konsum të tepërt alkooli, vakte të rënda, duhan ose mungesë gjumi.
Prandaj, këshilla e José Abellán është e thjeshtë: shijojeni ndeshjen si një spektakël sportiv. “Njerëzit duhet të kujtojnë se është sport, është një garë… Shikojeni me qetësi, me familjen dhe miqtë. Sa i përket ushqimit dhe alkoolit, gjithçka duhet konsumuar me moderim.”
Të gjithë duam t’i përjetojmë emocionet e finales për 90 minuta. Por fundi më i mirë, nëse vjen, do të jetë festimi i një ylli të dytë… me zemrat tona të paprekura.
Marrë nga Euronews.com
/skyweb.al
