Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, i ka bërë thirrje Parlamentit Evropian për krijimin e një statusi të ri politik: “anëtar i asociuar” i Bashkimit Evropian, duke propozuar Kanadanë si kandidaten e parë për këtë pozicion.
Gjatë fjalimit të saj në Strasburg, ku i pranishëm ishte edhe kryeministri kanadez Mark Carney, Von der Leyen theksoi nevojën për një aleancë më të thellë strategjike mes dy palëve në përgjigje të sfidave globale.
Fusha e re e bashkëpunimit
Iniciativa synon ndërtimin e një hapësire të përbashkët të prosperitetit dhe sigurisë ekonomike. Sektorët kryesorë ku kërkohet bashkëpunim më i ngushtë përfshijnë:
Inovacionin dhe Teknologjinë: Zhvillimin e përbashkët të inteligjencës artificiale dhe prodhimit industrial.
Mbrojtjen dhe Energjinë: Industri ushtarake të integruar, bashkëpunim për mineralet kritike dhe sigurinë energjetike.
Gjeopolitikën: Angazhim të koordinuar në rajonin e Arktikut.
“Evropa dhe Kanadaja besojnë te demokracia. Fuqia nuk u përket më të fortëve apo më të pasurve, por të gjithë neve. Duhet urgjentisht të rimendojmë partneritetet tona,” deklaroi Von der Leyen përpara eurodeputetëve.
Sfidat ligjore dhe kuadri ekzistues
Propozimi u mirëprit me duartrokitje në sallë, ndërsa kryeministri Carney konfirmoi synimin e Otavës për të ndërtuar një partneritet unik me bllokun evropian. Përpjekja e Kanadasë për t’u afruar me Evropën vjen si rrjedhojë e tensioneve të fundit tregtare me Uashingtonin.
Sidoqoftë, zbatimi i kësaj ideje përballet me pengesa juridike. Traktatet e sotme të BE-së nuk e njohin statusin e “anëtarit të asociuar”. Për realizimin e kësaj formule do të kërkohet ndryshimi i kuadrit ligjor të bllokut ose krijimi i një marrëveshjeje të re politike që shkon përtej Marrëveshjes ekzistuese Gjithëpërfshirëse Ekonomike dhe Tregtare (CETA).
