Edhe pse është një sëmundje e rrallë, kanceri mbetet shkaku kryesor i vdekjeve nga sëmundjet te fëmijët nën 15 vjeç në Britaninë e Madhe. Megjithatë, më pak se një e treta e prindërve shprehen të sigurt se mund t’i dallojnë simptomat e tij.
Sipas organizatës Cancer Research UK, çdo vit rreth 1,900 fëmijë të moshës 0 deri në 14 vjeç diagnozohen me kancer.
Amelia Carroll, vetëm 13 vjeçe, e cila tashmë është në remision (faza e rikuperimit), u diagnozua vitin e kaluar me Leukemi Myeloide Akute (AML).
E ëma e saj, Gemma, kujton se simptomat e para ishin shumë të lehta për t’u anashkaluar. Ajo tregon se gjithçka nisi me lodhje dhe marrje fryme pas një aktiviteti të lehtë fizik, por të dyja këto u arsyetuan si mungesë forme fizike ose thjesht plogështi pas shkollës.
Situata ndryshoi vetëm kur në trupin e Amelisë nisën të shfaqeshin nxirje (të mavijosura) të pazakonta. Gemma e kuptoi menjëherë se diçka nuk shkonte dhe brenda 10 ditësh Amelia mori diagnozën e leukemisë.
Udhëtimi i saj me sëmundjen nisi me një pikë të vetme të kuqe në lëkurë që u shfaq nga asgjëja. Tri ditë më vonë, asaj iu krijuan nxirje të ënjtura dhe me dhimbje në të dyja kërcinjtë e këmbëve.
“Gjatë një vizite rutinë te optiku, ata rehatuan disa enë gjaku të plasura në sytë e saj, por nuk e dinin shkakun,” shton e ëma. Brenda një dekade ditësh, mjekët konfirmuan llojin e leukemisë dhe e shtruan menjëherë në spital për të nisur trajtimin.
Cilat janë simptomat që duhen pasur parasysh?
Profesor Bob Phillips, onkolog pediatrik, shpjegon se është e rëndësishme që prindërit të bëjnë kujdes ndaj grupimeve të simptomave që vazhdojnë për një kohë të gjatë, përkeqësohen ose zmadhohen.
Këshillohet të kontaktoni menjëherë mjekun nëse reagoni ndaj këtyre shenjave:
Lodhje ekstreme
Zbehje e theksuar e lëkurës
E mavijosur / nxirje të pashpjegueshme në trup
Ënjtje, kokrra ose gunga që zmadhohen apo nuk largohen me kalimin e kohës
Kanceri te fëmijët zhvillohet shumë më shpejt se te të rriturit, kryesisht për shkak të rritjes së shpejtë të organizmit të tyre.
Ekspertët po u bëjnë thirrje njerëzve të ndjekin fushata ndërgjegjësuese për të përmirësuar kohën e diagnozës. Për profesionistët shëndetësorë rekomandohet “rregulli i të trejave”: Nëse një fëmijë ka pasur tre simptoma të qëndrueshme, ka vizituar mjekun tre herë, ose ka tre javë me simptoma të pashpjegueshme, duhet të merret parasysh dërgimi i tij te specialisti.
Pavarësisht kësaj, mjekët theksojnë se shkallët e mbijetesës janë rritur ndjeshëm që nga vitet 1970 — sot, 8 në 10 fëmijë arrijnë të mbijetojnë 5 deri në 10 vjet e më shumë pas diagnozës.
