Unifikimi i akcizës për birrën në nivelin 710 lekë për hektolitër, i aplikuar që nga viti 2022, ka sjellë pasoja të drejtpërdrejta për prodhimin vendas, duke favorizuar importet në dëm të prodhuesve të vegjël shqiptarë.
Ky ishte thelbi i debatit të zhvilluar në Komisionin e Ekonomisë, ku propozimi i opozitës për rikthimin e akcizës së diferencuar u rrëzua nga mazhoranca nën koordinimin e Ministrisë së Financave.
Deputetët e opozitës kërkuan rikthimin e diferencimit të akcizës, duke propozuar që për prodhuesit e vegjël niveli i saj të ulej në 372.2 lekë për hektolitër.
Sipas tyre, masa do të mbështeste bizneset e vogla vendase dhe do të ndihmonte produktin shqiptar të konkurronte me importin. Në Shqipëri operojnë rreth nëntë kompani të vogla prodhuese birre, me një prodhim vjetor rreth 4 mijë hektolitra.
Prodhimi vendas i birrës ka rënë me rreth 11 për qind, ndërsa punësimi në këtë sektor me 15 për qind pikërisht për shkak të politikave fiskale.
Propozimi nuk gjeti mbështetje nga mazhoranca socialiste dhe Ministria e Financave. Deputeti i PS-së, Admir Kadeli, argumentoi se skema e unifikuar garanton trajtim të barabartë dhe është konfirmuar edhe nga Gjykata Kushtetuese. Sipas tij, aplikimi i akcizës së diferencuar në të kaluarën ka krijuar hapësira për abuzim fiskal dhe ka shtrembëruar konkurrencën në treg.
Në të njëjtën linjë u shpreh edhe zëvendësministri i Financave, Endrit Yzeiraj, i cili e cilësoi debatin të mbyllur prej vitesh, duke theksuar se Shqipëria tashmë ofron instrumente të tjera lehtësuese për biznesin dhe se aplikimi i dy niveleve të akcizës ka sjellë probleme të vazhdueshme në terren.
Për rrjedhojë, mazhoranca në Komisionin e Ekonomisë votoi kundër rikthimit të akcizës së diferencuar, duke e lënë në fuqi skemën aktuale të unifikuar.
Ndërkohë, të dhënat zyrtare të doganave tregojnë se që nga viti 2022, kur hyri në fuqi akciza e unifikuar, importi i birrës ka ardhur në rritje të qëndrueshme.
Deri në nëntor 2025, janë importuar 51.6 mijë ton birrë, krahasuar me 46.5 mijë ton në vitin 2021, një zhvillim që sipas kritikëve tregon qartë se skema aktuale po favorizon importin në kurriz të prodhimit vendas.
Vendimi për unifikimin e akcizës së birrës u mor kur në krye të Financave ishte Delina Ibrahimaj. /skyweb.al
