Shqipëria po hyn në një fazë të re të sektorit energjetik, duke synuar jo vetëm prodhimin e energjisë me gaz natyror, por edhe kthimin në një qendër tregtimi të gazit për rajonin. Detajet janë bërë publike nga ministri i Energjisë, Enea Karakaçi për mediat greke, i cili ka zbuluar elementët kryesorë të marrëveshjes trepalëshe mes Shqipërisë, SHBA-së dhe Greqisë për gazin e lëngshëm amerikan LNG.
Sipas Karakaçit, projekti parashikon furnizimin afatgjatë me LNG amerikan për një periudhë 20-vjeçare duke nisur nga viti 2030, ndërsa Shqipëria do të ndërtojë një qendër të integruar të gazit natyror në Vlorë.
Marrëveshja përfshin modernizimin e TEC-it të Vlorës, i cili aktualisht nuk përdoret, dhe shndërrimin e tij në një central me gaz natyror me kapacitet 380 MW. Paralelisht, projekti parashikon edhe zhvillimin e një tjetër termocentrali në Fier, duke shtuar në total rreth 550 MW kapacitete të reja energjetike në vend.
Një nga elementët më strategjikë të projektit është ndërtimi i një njësie rigazifikimi në Vlorë, e njohur si FSRU, e cila do të shndërrojë LNG-në e ardhur me anije në gaz natyror për përdorim në rrjetin energjetik. Projekti parashikon gjithashtu ndërtimin e një tubacioni që do të lidhë Vlorën me Gazsjellësin Trans Adriatik TAP në Fier.
Përmes kësaj infrastrukture, Shqipëria synon të hyjë për herë të parë edhe në tregtinë rajonale të gazit natyror, duke shfrytëzuar lidhjen me TAP për të eksportuar gaz drejt vendeve fqinje.
Ministri deklaroi se projekti po zhvillohet në kuadër të një marrëveshjeje ndërqeveritare me SHBA-në, ndërsa Departamenti Amerikan i Energjisë ka përzgjedhur kompanitë amerikane që do të furnizojnë LNG-në dhe do të zhvillojnë infrastrukturën energjetike në Shqipëri.
Paralelisht me projektet e gazit, Shqipëria dhe Greqia kanë nisur punën edhe për një linjë të dytë transmetimi të energjisë elektrike mes dy vendeve. Linja e re do të lidhë Fierin me Thesprotinë në Greqi dhe pritet të rrisë ndjeshëm kapacitetet e tregtimit të energjisë në rajon. Projekti synohet të përfundojë deri në vitin 2031.
Sipas ministrit, operatorët e transmetimit të Shqipërisë dhe Greqisë po punojnë për finalizimin e parametrave teknikë të projektit, ndërsa qeveritë janë në diskutime me institucione financiare ndërkombëtare për sigurimin e financimit.
Deklaratat vijnë në një moment kur Europa po kërkon burime alternative energjie dhe po rrit interesin për LNG-në amerikane, ndërsa Shqipëria synon të shfrytëzojë pozicionin e saj gjeografik për t’u kthyer në një nyje energjetike në Ballkan. /skyweb.al
