Punëtorët e huaj që punësohen në Shqipëri nuk mund të kenë paga apo kushte pune më të pafavorshme se punonjësit shqiptarë që kryejnë të njëjtën punë, sipas procedurave të reja për miratimin e lejes unike.
Udhëzimi i përbashkët i Ministrisë së Brendshme dhe Ministrisë së Ekonomisë dhe Inovacionit është botuar në Fletoren Zyrtare dhe hyn në fuqi menjëherë, duke zëvendësuar procedurat e vitit 2023.
Një nga risitë e Udhëzimit të Ministrisë së Brendshme dhe asaj të Ekonomisë, është formulari i ri i ofertës së punës që duhet të plotësohet nga punëdhënësi për të huajin që kërkon të punësojë.
Në këtë dokument duhet të deklarohen paga bruto mujore, orët javore të punës, ditët e pushimit, orët shtesë dhe mënyra e pagesës së tyre, si dhe nëse punonjësi do të kryejë punë nate gjatë intervalit 22:00–06:00.
Punëdhënësi duhet të deklarojë gjithashtu datën maksimale të pagesës së pagës përmes bankës, nëse mbulon akomodimin e punonjësit dhe nëse siguron apo financon ushqimin.
Por pika më e rëndësishme lidhet me trajtimin e punëtorëve të huaj në raport me shqiptarët.
Punëdhënësi duhet të konfirmojë me nënshkrim se oferta e punës nuk përmban kushte më pak të favorshme se ato që u ofrohen punonjësve shqiptarë në të njëjtin pozicion.
Kjo do të thotë se përdorimi i fuqisë punëtore të huaj nuk mund të mbështetet formalisht te paga apo kushte më të dobëta pune krahasuar me standardin që aplikohet për një punonjës shqiptar në të njëjtën detyrë.
Një tjetër detyrim lidhet me kostot e rekrutimit. Punëtori i huaj nuk duhet të paguajë tarifa apo kosto për rekrutimin, ndërmjetësimin apo punësimin, pasi këto shpenzime duhet të mbulohen nga punëdhënësi.
Procedura e re parashikon gjithashtu që kërkesa për leje unike ose rinovimin e saj të bëhet përmes e-Albania, ndërsa për pjesën më të madhe të kategorive të punonjësve të huaj kërkesa shqyrtohet fillimisht nga Agjencia Kombëtare e Punësimit dhe Aftësive.
Në këtë kategori përfshihen punëmarrësit, të vetëpunësuarit, punonjësit stinorë, punonjësit e transferuar brenda një ndërmarrjeje, punonjësit me kualifikim të lartë, punëtorët e shtëpisë, vullnetarët dhe kategori të tjera.
Për shtetasit amerikanë, qytetarët e disa vendeve të zonës Schengen jashtë BE-së dhe shtetasit e Ballkanit Perëndimor, përfshirë Kosovën, procedura trajtohet drejtpërdrejt nga strukturat vendore të Kufirit dhe Migracionit.
Ndryshimet vijnë në një periudhë kur bizneset shqiptare po përdorin gjithnjë e më shumë punonjës të huaj për të plotësuar mungesat e fuqisë punëtore, ndërsa rregullat e reja vendosin më qartë detyrimet e punëdhënësit për pagën, orarin, akomodimin dhe barazinë e kushteve të punës. /skyweb.al
