Shqipëria vijon të ketë nivelin më të ulët të pagave bruto në rajon, ndërsa diferenca me vendet e Bashkimit Europian mbetet shumë e lartë dhe po kthehet në një nga arsyet kryesore të emigracionit për punë.
Sipas të dhënave të INSTAT për vitin 2025, një i punësuar në Shqipëri merr mesatarisht 84.1 mijë lekë në muaj pagë bruto, ose rreth 860 euro. Në bazë vjetore, kjo përkthehet në rreth 10.3 mijë euro pagë bruto.
Me këtë nivel, Shqipëria renditet e fundit në rajon, me përjashtim të Kosovës, për të cilën të dhënat më të fundit janë të vitit 2024 dhe tregojnë një pagë vjetore bruto nën 10 mijë euro.
Sipas të dhënave të instituteve statistikore të vendeve të rajonit, të përpunuara nga “Monitor”, Serbia kryeson Ballkanin Perëndimor me rreth 15.5 mijë euro pagë bruto vjetore. Pas saj renditen Bosnjë Hercegovina me gati 15 mijë euro, Mali i Zi me 14.5 mijë euro dhe Maqedonia e Veriut me 13.2 mijë euro.
Megjithëse pagat në rajon u rritën edhe gjatë vitit 2025, hendeku me Bashkimin Europian mbetet i madh.
Nëse krahasimi bëhet me pagat vjetore bruto në Europë, sipas të dhënave të publikuara nga Euronews mbi bazën e raportit të OECD “Taxing Wages 2026”, diferenca është shumë e thellë. Mesatarja e thjeshtë e pagës bruto vjetore në vendet e Bashkimit Europian është rreth 50 mijë euro, ose afërsisht pesë herë më e lartë se në Shqipëri.
Gjermania, një nga destinacionet kryesore të emigracionit shqiptar vitet e fundit, ka një pagë mesatare bruto vjetore prej 66.7 mijë eurosh. Kjo është mbi gjashtë herë më shumë se paga mesatare në Shqipëri.
Edhe Italia dhe Greqia, dy vende ku punojnë mijëra shqiptarë, ofrojnë paga ndjeshëm më të larta. Në Itali, paga mesatare bruto vjetore arrin në 36.6 mijë euro, më shumë se trefishi i nivelit në Shqipëri. Në Greqi, paga mesatare bruto vjetore është 26.5 mijë euro, ose rreth 2.2 mijë euro në muaj.
Diferenca e madhe e pagave po reflektohet edhe në rritjen e lejeve të punës për shqiptarët në Bashkimin Europian. Sipas të dhënave të Eurostat, vetëm gjatë periudhës 2022 deri në 2024 janë dhënë mesatarisht rreth 20 mijë leje pune në vit për shtetas shqiptarë, kryesisht në Itali, Greqi dhe Gjermani. Një dekadë më parë, ky numër ishte vetëm rreth 3 deri në 4 mijë leje pune në vit.
Që nga viti 2021, vendet e Bashkimit Europian kanë dhënë rreth 72 mijë leje qëndrimi për herë të parë për arsye punësimi për shtetasit shqiptarë. Kjo shifër përfshin vetëm emigracionin zyrtar dhe nuk llogarit personat që punojnë të paregjistruar, ata që largohen për punë sezonale apo forma të tjera punësimi jashtë statistikave.
Në raport me tregun e brendshëm të punës, kjo shifër është e konsiderueshme. Sipas përllogaritjeve mbi të dhënat e INSTAT, 72 mijë leje pune përbëjnë rreth 13 për qind të të punësuarve në sektorin privat jo bujqësor në Shqipëri.
Në Europë, sipas raportit “Taxing Wages 2026” të OECD, paga mesatare bruto vjetore varion nga 18,590 euro në Turqi deri në 107,487 euro në Zvicër. Zvicra është i vetmi vend në listë ku paga mesatare bruto kalon nivelin e 100 mijë eurove në vit.
Pas Zvicrës renditet Islanda me 85,950 euro, ndërsa Luksemburgu kryeson vendet e Bashkimit Europian me 77,844 euro në vit. Pesëshen e parë e plotësojnë Danimarka me 71,961 euro dhe Holanda me 69,028 euro. Norvegjia, me 68,420 euro, ndodhet gjithashtu pranë këtyre niveleve.
Mes ekonomive më të mëdha të Europës, Gjermania kryeson me 66,700 euro pagë mesatare bruto vjetore, e ndjekur nga Mbretëria e Bashkuar me 65,340 euro. Franca ka një pagë mesatare bruto vjetore prej 45,964 eurosh, Italia 36,594 euro dhe Spanja 32,678 euro.
Në anën tjetër të renditjes janë vendet me paga mesatare nën 30 mijë euro në vit. Sllovakia ka pagën më të ulët mes vendeve të Bashkimit Europian të përfshira në listë, me 19,590 euro. Hungaria, Letonia, Çekia, Portugalia dhe Polonia kanë paga mesatare nën 25 mijë euro në vit, ndërsa Estonia, Greqia dhe Lituania mbeten poshtë pragut të 30 mijë eurove.
Të dhënat tregojnë se Shqipëria jo vetëm që mbetet pas rajonit, por ndodhet shumë larg edhe vendeve më pak të paguara të Bashkimit Europian. Ky hendek e bën tregun shqiptar të punës më pak konkurrues dhe rrit presionin për largimin e forcës së punës drejt vendeve ku paga është disa herë më e lartë. /Marrë me shkurtime nga Monitor
