Një ish-stjuardesë e Air France ka arritur që kanceri i gjirit të saj të njihet si sëmundje profesionale, në një vendim të paprecedentë për sektorin e aviacionit francez.
Sophie Lainault, 59 vjeçe, e cila tani është në remision, punoi për kompaninë ajrore franceze për 30 vjet, nga viti 1989 deri në vitin 2019. Fillimisht punoi si stjuardesë dhe më pas si shefe kabine në fluturimet e distancave të gjata. Në total, ajo kreu më shumë se 12.600 orë fluturimi, prej të cilave mbi 6.500 orë gjatë natës
Puna gjatë natës, rrezatimi dhe duhanpirja pasive
Në fillim të korrikut, një gjykatë në Bayonne njohu origjinën profesionale të kancerit të saj. Në vendimin e saj, gjykata mori veçanërisht parasysh punën e rregullt gjatë natës, ekspozimin ndaj rrezatimit jonizues dhe ndaj duhanpirjes pasive, pasi pirja e duhanit lejohej në avionët e Air France deri në vitin 2000.
Gjykata vuri gjithashtu në dukje se nuk kishte ndonjë faktor gjenetik apo element të lidhur me mënyrën e jetesës që mund ta shpjegonte sëmundjen.
Vendimi erdhi pas një beteje të gjatë. Dy komitete rajonale përgjegjëse për njohjen e sëmundjeve profesionale kishin konstatuar më parë se lidhja midis punës së saj dhe kancerit nuk ishte provuar.
Meqenëse kanceri i gjirit nuk përfshihet në listat zyrtare të sëmundjeve profesionale në Francë, njohja e tij kërkon një procedurë të veçantë, e cila shpesh është e gjatë dhe komplekse. Sophie Lainault thotë se e ndoqi këtë betejë për dy vjet e gjysmë, me mbështetjen e aktivistëve të sindikatës CFDT.
Një vendim që mund të krijojë precedent
Sipas avokates së saj, Elisabeth Leroux, ky vendim përfundimtar, kundër të cilit nuk është bërë apelim, mund të krijojë precedent ligjor dhe t’u hapë rrugën kërkesave të ngjashme nga anëtarë të tjerë të ekuipazheve të fluturimit.
“Është me të vërtetë dëshira ime më e madhe që kjo t’u hapë rrugën grave të tjera, të cilat deri tani mund të mos kenë guxuar të dalin përpara”, tha Sophie Lainault.
Për ish-stjuardesën, kjo njohje do t’i mundësojë, ndër të tjera, daljen në pension të parakohshëm.
Air France, e cila nuk ishte palë në proces, thotë se nuk është informuar për arsyetimin e gjykatës. Kompania thekson se “shëndeti dhe siguria e punonjësve në punë janë një prioritet absolut”.
Ky nuk është rasti i parë në Francë ku kanceri i gjirit njihet si sëmundje profesionale. Në vitin 2023, një infermiere që kishte punuar gjatë natës për 28 vjet dhe ishte ekspozuar ndaj rrezatimit, arriti të merrte një njohje të ngjashme.
Kanceri i gjirit mbetet kanceri që shkakton më shumë vdekje te gratë në Francë, me rreth 13.000 viktima çdo vit.
/skyweb.al
