Çdo javë bota duket se afrohet gjithnjë e më shumë me një realitet të ri teknologjik, atë të inteligjencës artificiale të përgjithshme.
Modelet më të fuqishme të AI-së sot janë të afta të kryejnë një sërë detyrash që dikur kërkonin përfshirjen e njerëzve, duke nisur nga raportet analitike deri te videot me porosi.
Edhe fenomeni i gabimeve të njohura si “halucinacione të AI” është në rënie të ndjeshme.
Kjo risi ka shtuar frikën se shumë njerëz do të humbin punën e tyre. Kërkimet në Google për termin “ai unemployment” arritën kulmin më herët këtë vit.
Në qytete si Londra apo San Francisko është bërë e zakonshme të pyetet: “Sa kohë mendon se të ka mbetur në punë?”
A po ndikon vërtet AI në tregun e punës?
Shumë analistë kanë paralajmëruar një krizë punësimi të afërt.
Një studim i fundit nga Universiteti i Oksfordit sugjeron se automatizimi mund të ketë ulur kërkesën për përkthyes.
Por të dhënat zyrtare në SHBA tregojnë të kundërtën.
Numri i të punësuarve në këtë sektor është rritur me 7 për qind krahasuar me një vit më parë.
Kompania suedeze Klarna, që promovoi përdorimin e AI në shërbimin ndaj klientit, ka ndryshuar kurs.
Drejtori i saj Sebastian Siemiatkowski ka deklaruar se “gjithmonë do të ketë një njeri në dispozicion nëse klienti e dëshiron këtë”.
Një tjetër tregues që përdoret për të matur ndikimin e AI është shkalla e papunësisë tek të diplomuarit e rinj.
Sot, ata kanë pak më shumë gjasa të jenë të papunë krahasuar me mesataren kombëtare. Megjithatë, ky ndryshim ka nisur që në vitin 2009, shumë kohë përpara shfaqjes së teknologjisë gjeneruese të AI.
Papunësia në këtë grup mbetet rreth 6 për qind.
Edhe në sektorët që konsiderohen të ndjeshëm ndaj ndikimit të AI, si zyrat mbështetëse, financat apo shitjet, përqindja e të punësuarve ka shënuar një rritje të lehtë gjatë vitit të fundit.
Në SHBA, papunësia qëndron në nivelin 4.2 për qind. Rritja e pagave vazhdon të jetë e qëndrueshme.
Kjo bie ndesh me idenë se AI po ul kërkesën për punë njerëzore. Tendenca të ngjashme shihen edhe në vende të tjera të zhvilluara si Britania, eurozona apo Japonia.
Në fakt, përqindja e të punësuarve në vendet anëtare të OECD-së ka arritur nivelin më të lartë historik.
Dy shpjegime të mundshme
Sipas të dhënave, ekzistojnë dy mundësi për të shpjeguar këtë mospërputhje midis frikës dhe realitetit.
Së pari, shumë kompani ende nuk përdorin realisht AI për prodhimin e mallrave apo ofrimin e shërbimeve.
Vetëm rreth 10 për qind e bizneseve amerikane e zbatojnë në mënyrë funksionale. Së dyti, edhe kur teknologjia adoptohet, ajo nuk sjell domosdoshmërisht largime nga puna.
Në shumicën e rasteve, AI ndihmon punonjësit të jenë më efikasë, pa e humbur vendin e tyre.
Për momentin, frika për një krizë punësimi të shkaktuar nga inteligjenca artificiale nuk përputhet me realitetin e tregut.
Të dhënat sugjerojnë se teknologjia po avancon, por roli i njeriut në vendin e punës mbetet thelbësor.
Dhe për shumë profesione, kjo pritet të vazhdojë për një kohë të gjatë./skyweb.al
