Draftligji i ri për rivlerësimin e pasurive të paluajtshme, i cili parashikon që individët dhe bizneset të mund të përditësojnë vlerën e pronave të tyre sipas tregut aktual, është kundërshtuar nga Dhoma Amerikane e Tregtisë, e cila e konsideron atë të pasaktë dhe me vështirësi në zbatim.
Në një shkresë drejtuar Ministrisë së Financave, Dhoma Amerikane ka evidentuar problematikat kryesore dhe ka bërë rekomandimet përkatëse.
Një nga çështjet kryesore lidhet me paqartësitë që shfaqen në rastet kur pronat e rivlerësuara kalojnë më vonë në pronësi përmes dhurimit apo trashëgimisë.
Në këtë rast, Dhoma sugjeron që tatimi të llogaritet sipas normave në fuqi mbi fitimin e realizuar, duke marrë si bazë diferencën mes vlerës në momentin e kalimit të pronësisë dhe vlerës së rivlerësuar për të cilën është paguar tatim.
Një tjetër shqetësim lidhet me mënyrën e rivlerësimit të pasurive që janë asete të bizneseve. Draftligji parashikon që rivlerësimi të bëhet duke u nisur nga vlera kontabël aktuale e pasurisë, dhe jo nga vlera fiskale.
Sipas Dhomës Amerikane, ky formulim sjell pasiguri, pasi standardet e kontabilitetit kombëtare dhe ndërkombëtare japin metoda të ndryshme rivlerësimi. Për shembull, edhe ligji i vitit 2016 kishte të njëjtën formulim dhe krijoi paqartësi të mëdha për kontabilistët dhe audituesit.
Dhoma Amerikane propozon që personat juridikë me pasuri të paluajtshme të regjistruara në pasqyrat financiare të kenë mundësinë të kryejnë rivlerësim për qëllime tatimore, duke kaluar nga vlera fiskale aktuale në vlerën e tregut deri më 30 shtator 2026.
Diferenca ndërmjet vlerës së re dhe vlerës kontabël duhet të pasqyrohet në pasqyrat financiare të vitit 2026, sipas standardeve të kontabilitetit që aplikon personi juridik.
Për kryerjen e rivlerësimit, personat juridikë do të duhet të paguajnë 5 për qind të diferencës mes vlerës së rivlerësuar dhe vlerës fiskale të regjistruar.
Gjithashtu, ata duhet të mbajnë një kartelë të pasurisë së paluajtshme ku të evidentohet vlera pas rivlerësimit.
Diferenca e krijuar nuk do të amortizohet për qëllime tatimore, ndërsa në rast transferimi të pasurisë, fitimi kapital dhe tatimi do të llogariten mbi çmimin e shitjes pas zbritjes së vlerës së rivlerësuar.
Ky qëndrim i Dhomës Amerikane ngre dyshime mbi efikasitetin e draftligjit dhe lë të hapur debatin nëse propozimi aktual ofron qartësi ligjore apo rrezikon të përsërisë paqartësitë e hasura në proceset e mëparshme të rivlerësimit./skyweb.al
