Shkencëtarët kanë identifikuar struktura të mëdha nëntokësore në Mars, të cilat duket se janë formuar nga uji miliarda vjet më parë. Sipas “Daily Galaxy”, këto shpella karstike mund të ruajnë gjurmë të mundshme të jetës së hershme mikrobiale.
Formacionet janë krijuar nga veprimi i ujit acidik që ka tretur shkëmbin martian, një proces i ngjashëm me atë që formon shpellat karstike në Tokë. Ky është zbulimi i parë i këtij lloji në planetin e kuq.
Ekipi i udhëhequr nga Chunyu Ding në Universitetin e Shenzhenit, Kinë, i identifikoi shpellat duke analizuar të dhëna nga sondat “Mars Odyssey” dhe “Mars Reconnaissance Orbiter”. Ato ndodhen në rajonin Hebrus Valles, i njohur për kanalet e vjetra të lumenjve dhe për mineralet e hidratuara që tregojnë praninë e dikurshme të ujit.
Më shumë se 3,5 miliardë vjet më parë, rrjedhat ujore kanë depozituar karbonate dhe sulfatesh që sot përbëjnë strukturën shkëmbore rreth shpellave. Ky mjedis i mbrojtur mund të ketë krijuar kushte të favorshme për zhvillimin e mikrobeve të hershme.
Shpellat ofrojnë mbrojtje natyrore nga ndryshimet ekstreme të temperaturës, stuhitë e pluhurit dhe rrezatimi ultraviolet – faktorë që e bëjnë sipërfaqen e Marsit më pak të përshtatshme për ruajtjen e gjurmëve të jetës.
Megjithëse eksplorimi i tyre është sfidues për shkak të strukturës së brishtë dhe hyrjeve të vështira, studiuesit propozojnë përdorimin e roverëve të specializuar, robotëve ngjitës dhe dronëve për të marrë mostra nga brendësia.
Këto shpella nuk janë të përhapura në gjithë planetin, por shfaqen vetëm në zona ku kanë ekzistuar kushtet e duhura hidrologjike. Ekspertët besojnë se zbulime të ngjashme mund të bëhen edhe në regione të tjera marsiane.
Përveç rëndësisë së tyre shkencore, shpellat mund të ofrojnë strehim të sigurt edhe për misionet e ardhshme njerëzore, duke mbrojtur astronautët nga rrezatimi dhe stuhitë e forta të pluhurit. /Skyweb.al
