Merr udhë rivlerësimi i pronave, pas publikimit në Fletoren Zyrtare të udhëzimit të përbashkët të Ministrisë së Financave dhe Agjencisë Shtetërore të Kadastrës, që përcakton procedurat e zbatimit të ligjit për rivlerësimin e pasurive të paluajtshme dhe aplikimin e tatimit të reduktuar 5%, raporton skyweb.al.
Udhëzimi saktëson se të drejtën për të rivlerësuar pasuritë e paluajtshme e kanë të gjithë individët që zotërojnë tokë dhe ose ndërtesë të regjistruar, si edhe ata që e fitojnë pronësinë dhe e regjistrojnë atë deri më 31 dhjetor 2026.
Rivlerësimi është vullnetar dhe mund të kryhet edhe për prona që janë rivlerësuar më parë, ndërsa nëse një qytetar ka disa prona, procedura ndiqet për secilën veçmas.
Sipas udhëzimit, rivlerësimi mund të bëhet në dy mënyra. Qytetari mund të aplikojë pranë Agjencisë Shtetërore të Kadastrës, ku vlera e pasurisë përcaktohet sipas çmimeve minimale fiskale në fuqi, ose përmes një eksperti të licencuar, ku vlera mund të jetë më e lartë, por jo më e ulët se referenca fiskale.
Aplikimi kryhet online përmes portalit e Albania dhe vetëm pas verifikimit të të dhënave gjenerohet fatura e tatimit.
Tatimi mbi rivlerësimin është 5% dhe llogaritet mbi diferencën mes vlerës së re të pasurisë dhe vlerës së zbritshme, që është vlera e fundit e regjistruar për të cilën është paguar tatim. Regjistrimi i vlerës së re në regjistrat kadastralë bëhet vetëm pasi të jetë paguar detyrimi.
Udhëzimi përcakton edhe tarifat e shërbimit për rivlerësimin pranë Kadastrës, të cilat varen nga shuma e tatimit që rezulton. Tarifa është 3,500 lekë kur tatimi është deri në 150 mijë lekë, 7,000 lekë për tatim nga 150 deri në 300 mijë lekë dhe 10,000 lekë kur tatimi kalon 300 mijë lekë.
Një element i ri në proces është edhe aplikimi i amortizimit për ndërtesat. Vlera e referencës ulet me 1% për çdo vit përdorimi, duke filluar nga data e fitimit të pronësisë për herë të parë, por jo më shumë se 30% e çmimit të referencës.
Për qytetarët, udhëzimi thekson disa elemente që duhet të merren në konsideratë. Rivlerësimi është i dobishëm sidomos për ata që planifikojnë të shesin pronën, pasi ul ndjeshëm tatimin mbi fitimin nga shitja. Vlera e re e pasurisë nuk regjistrohet pa u paguar më parë tatimi dhe tarifa e shërbimit, ndërsa në rast se prona nuk është e regjistruar në Kadastër, fillimisht duhet të kryhet regjistrimi dhe më pas rivlerësimi.
Për bizneset, rivlerësimi lejohet vetëm për pasuritë që janë të pasqyruara në bilancet e vitit 2025 dhe bëhet përmes ekspertëve të licencuar, ndërsa tatimi 5% mbi diferencën llogaritet dhe arkëtohet nga administrata tatimore.
Në tërësi, udhëzimi përcakton hapat konkretë për të reflektuar vlerat e reja të pronave në regjistra, duke ofruar një mekanizëm fiskal më të lehtë për individët dhe subjektet që zgjedhin të rivlerësojnë pasuritë e tyre. /skyweb.al
