Qeveria ka hedhur për konsultim publik një projektligj që ndryshon ligjin “Për bankat”, duke sinjalizuar një riorganizim të mënyrës se si do të rregullohet dhe funksionojë tregu i parasë elektronike në Shqipëri.
Ndryshimet janë të kufizuara në pamje të parë, por në thelb përbëjnë një hap drejt lehtësimit të procedurave dhe hapjes së tregut për aktorë të rinj, përtej bankave tradicionale.
Sipas projektligjit, hiqet nga ligji për bankat përkufizimi i “institucionit të parasë elektronike” dhe ndryshohet mënyra si përcaktohet “para elektronike”, duke referuar këtë të fundit te legjislacioni për shërbimet e pagesave .
Kjo do të thotë se rregullimi i plotë i parasë elektronike dhe i institucioneve që e emetojnë atë nuk do të jetë më pjesë e ligjit për bankat, por do të zhvendoset te ligji i posaçëm për shërbimet e pagesave.
Relacioni shoqërues e argumenton këtë ndërhyrje me nevojën për të shmangur mbivendosjet ligjore dhe për të krijuar një kuadër më të qartë, të harmonizuar me standardet europiane për pagesat dhe paranë elektronike .
Në praktikë, kjo lëvizje krijon një ndarje të qartë mes bankave dhe institucioneve të tjera financiare, duke i hapur rrugë futjes së aktorëve të rinj në tregun e pagesave digjitale dhe të parasë elektronike.
Ndërkohë që bankat do të vijojnë të kenë të drejtën të emetojnë para elektronike, institucionet e specializuara për këtë shërbim do të rregullohen veçmas, me kritere dhe procedura të përcaktuara në ligjin për shërbimet e pagesave.
Ky model i ri është në linjë me direktivat e Bashkimit Europian, të cilat synojnë rritjen e konkurrencës në tregun e pagesave dhe zhvillimin e sektorit fintech, duke lejuar hyrjen e operatorëve jo-bankë në shërbime që më parë ishin kryesisht nën dominimin e bankave.
Ndryshimi vjen në një moment kur qeveria po shtyn fort drejt formalizimit të ekonomisë dhe reduktimit të përdorimit të cash-it, përmes detyrimeve për pagesa elektronike dhe përdorimit të pajisjeve POS në një sërë sektorësh.
Në këtë kontekst, projektligji shihet si një hap përgatitor për ndërtimin e një tregu më të gjerë dhe më konkurrues të pagesave digjitale, ku përveç bankave pritet të operojnë edhe kompani të tjera financiare të specializuara.
Ligji i ri nuk prek rolin mbikëqyrës të Bankës së Shqipërisë, por ndryshon strukturën ligjore të tregut, duke e bërë atë më të hapur dhe më të orientuar drejt zhvillimeve teknologjike në sektorin financiar.
