Ne e dimë se mënyra se si e drejtojmë vëmendjen mund të ndryshojë mënyrën se si e përjetojmë dhimbjen. Por një studim i ri sugjeron se vëmendja mund të ndikojë jo vetëm te ndjesia e dhimbjes, por edhe te përgjigjja imunitare e organizmit.
Mendoni për herën e fundit kur jeni lënduar. Nëse përqendroheni te dhimbja, ajo mund të duket më e fortë. Por kur shpërqendroheni me një bisedë, një detyrë apo edhe me një video humoristike, dhimbja mund të bëhet papritur më pak e dukshme. Për këtë arsye, kur diçka na dhemb, duket e natyrshme të mendojmë se shpërqendrimi është mënyra më e mirë për ta përballuar.
Vëmendja mund të ndikojë në përgjigjen imunitare
Megjithatë, hulumtimet e reja sugjerojnë se drejtimi i vëmendjes te zona e prekur mund të ketë një efekt edhe më të fortë.
Për të zbuluar nëse vëmendja ndryshon vetëm mënyrën se si ndihet një dëmtim apo nëse mund të ndikojë drejtpërdrejt në reagimin e organizmit, Dr. Liron Rozenkrantz nga Fakulteti i Mjekësisë Azrieli i Universitetit Bar-Ilan dhe ekipi i saj zhvilluan tre eksperimente të regjistruara paraprakisht.
Në eksperimentin e parë, pjesëmarrësve iu bë një shpim i lëkurës me histaminë në krah, duke shkaktuar një reaksion të vogël dhe të përkohshëm inflamator.
Më pas, atyre iu kërkua ose të përqendronin vëmendjen te ndjesitë në zonën e prekur, ose të shpërqendroheshin përmes videove dhe detyrave të ndryshme.
Gjatë 20 minutave në vijim, studiuesit matën ënjtjen dhe skuqjen e krijuar, si dhe ndryshimet në reagimet fiziologjike të pjesëmarrësve.
Reagimi inflamator ishte dukshëm më i vogël kur vëmendja drejtohej nga trupi
Sipas rezultateve, të publikuara në revistën Nature Human Behaviour, reagimi inflamator ishte rreth një herë e gjysmë më i vogël te pjesëmarrësit që përqendruan vëmendjen te ndjesitë e trupit.
Rreth 90% e pjesëmarrësve shfaqën një reagim më të fortë kur ishin të shpërqendruar.
Ajo që e bën këtë zbulim veçanërisht befasues është fakti se nuk bëhej fjalë vetëm për ndryshimin e mënyrës se si pjesëmarrësit e përjetonin shqetësimin. Studiuesit matën vetë reagimin fizik inflamator në lëkurë dhe konstatuan se ai ndryshonte në varësi të drejtimit të vëmendjes.
“Veçanërisht befasuese ishte se drejtimi i vëmendjes te zona e inflamuar ndryshoi jo vetëm atë që përjetuan pjesëmarrësit, por edhe vetë reagimin inflamator”, tha Dr. Rozenkrantz.
Sipas saj, kjo ngre mundësinë që përjetimi subjektiv i asaj që po ndodh në trup të mos jetë thjesht një proces pasiv, por të mund të kontribuojë në mënyrë aktive në rregullimin e përgjigjeve fiziologjike.
Si mund të funksionojë ky mekanizëm?
Studiuesit identifikuan dy mekanizma të mundshëm që mund të shpjegojnë këtë efekt.
Së pari, vëmendja duket se ndikon në mënyrën se si truri përpunon sinjalet shqisore që vijnë nga zona e inflamuar.
Së dyti, përqendrimi te ndjesitë trupore u lidh me rritjen e aktivitetit të sistemit nervor parasimpatik, përfshirë nervin vagus, i cili luan një rol në rregullimin e inflamacionit.
Sipas studiuesve, të dyja këto rrugë mund të kontribuojnë në efektin e vërejtur.
Një lidhje më e ngushtë mes trurit dhe trupit
Studimi u zhvillua në kushte të kontrolluara laboratorike dhe analizoi një reagim inflamator afatshkurtër në lëkurë pas një shpimi me histaminë. Rezultatet nuk tregojnë se drejtimi i vëmendjes mund të trajtojë inflamacionin, sëmundjet apo problemet kronike shëndetësore.
Nevojiten kërkime të mëtejshme për të kuptuar nëse efekte të ngjashme shfaqen edhe në situata të jetës së përditshme dhe në periudha më të gjata kohore.
Megjithatë, gjetjet i shtohen provave në rritje se truri dhe trupi komunikojnë vazhdimisht në të dyja drejtimet.
