Banka Qendrore Europiane ka paralajmëruar se rritja e jashtëzakonshme e vlerës së kompanive të Inteligjencës Artificiale mund të pasohet nga një korrigjim i fortë në tregjet financiare, duke shkaktuar humbje të konsiderueshme për investitorët dhe duke rrezikuar kursimet e qytetarëve europianë.
Paralajmërimi është bërë këtë të hënë në Frankfurt nga zëvendëspresidenti i Bankës Qendrore Europiane, Boris Vujčić, i cili tha se zgjerimi i shpejtë i industrisë së Inteligjencës Artificiale po krijon rreziqe të reja për stabilitetin financiar.
Sipas tij, vlerësimet aktuale të kompanive teknologjike mbështeten në pritshmëri jashtëzakonisht optimiste për fitimet e ardhshme, ndërkohë që pasiguria mbi realizimin e tyre mbetet e lartë.
Një ndryshim i papritur i besimit të investitorëve ndaj potencialit ekonomik të Inteligjencës Artificiale mund të shkaktojë rënie të menjëhershme të çmimeve të aksioneve dhe humbje të mëdha financiare.
BQE e krahason situatën aktuale me periudhën përpara shpërthimit të flluskës së internetit në fund të viteve 1990.
Sipas Vujčić, kapitali i mbledhur përmes listimeve të reja në bursat amerikane, në raport me madhësinë e ekonomisë së SHBA-së, pritet të tejkalojë kulmin e regjistruar gjatë bumit të kompanive të internetit.
Historikisht, rritje të tilla kanë përkuar shpesh me kulmet e tregjeve financiare, duke sinjalizuar optimizëm të tepruar nga investitorët.
Një tjetër shqetësim lidhet me përmasat e investimeve që po kryejnë gjigantët amerikanë të teknologjisë.
Sipas vlerësimeve të cituara nga BQE, kompanitë kryesore teknologjike amerikane pritet të shpenzojnë në total rreth 5.5 trilionë dollarë deri në vitin 2030, kryesisht për infrastrukturën që mbështet zhvillimin e Inteligjencës Artificiale.
Një pjesë gjithnjë e më e madhe e këtyre investimeve po financohet përmes huamarrjes, duke krijuar rreziqe edhe për tregjet e borxhit.
Megjithëse bumi i Inteligjencës Artificiale është përqendruar kryesisht në Shtetet e Bashkuara, pasojat e një krize të mundshme mund të prekin drejtpërdrejt Europën.
Kjo për shkak se fondet europiane të investimeve kanë rritur ndjeshëm ekspozimin e tyre ndaj kompanive të Inteligjencës Artificiale, si përmes aksioneve, ashtu edhe instrumenteve të borxhit.
Në rast të një rënieje të fortë të tregjeve, këto fonde mund të përballen me kërkesa masive për tërheqjen e kapitalit, duke u detyruar të shesin asetet dhe duke përshpejtuar më tej rënien e çmimeve.
Për pasojë, humbjet mund të transmetohen edhe te kursimet e qytetarëve europianë që investohen përmes fondeve financiare.
BQE identifikon edhe dy rreziqe të tjera madhore për stabilitetin financiar: rritjen e borxhit publik dhe zgjerimin e institucioneve financiare jobankare.
Borxhet e larta të disa shteteve europiane, të kombinuara me rritjen e kostove të huamarrjes, mund të krijojnë vështirësi të reja për financat publike.
Ndërkohë, fondet spekulative dhe institucionet private të kreditimit mund të përshpejtojnë përhapjen e krizave për shkak të përdorimit të lartë të borxhit dhe lidhjeve të ndërsjella me sistemin financiar.
Sipas BQE-së, problemi më i madh është mundësia që këto tri rreziqe të materializohen njëkohësisht, duke shkaktuar një efekt zinxhir në tregjet financiare.
Për këtë arsye, institucioni kërkon forcimin e kontrolleve ndaj fondeve të investimeve dhe kufizimin e rreziqeve që lidhen me huamarrjen e tepruar.
Megjithatë, BQE thekson se bankat e Eurozonës vijojnë të kenë nivele të forta kapitali dhe likuiditeti, duke qenë më të përgatitura për të përballuar goditjet e mundshme financiare.
Paralajmërimi vjen në një moment kur investimet në Inteligjencën Artificiale janë shndërruar në një nga motorët kryesorë të rritjes së bursave ndërkombëtare, por edhe në një burim gjithnjë e më të madh pasigurie për qëndrueshmërinë e tregjeve.
















