Dalja e papritur e Emirateve të Bashkuara Arabe nga OPEC dhe OPEC+ ka hapur një kapitull të ri tensioni në tregun global të naftës, duke vënë në provë rolin dominues të Arabisë Saudite dhe ndikimin e saj mbi politikat e prodhimit.
Në qendër të kësaj përplasjeje qëndron ministri saudit i Energjisë, Abdulaziz bin Salman, i cili prej vitesh ka konsoliduar një kontroll të fortë mbi vendimmarrjen e OPEC, raporton Reuters.
I njohur për stilin e tij të vendosur dhe shpesh të ashpër në negociata, ai konsiderohet si figura kyçe që ka mbajtur të bashkuar kartelin në periudha krize.
Por largimi i Emirateve, një nga prodhuesit më të rëndësishëm të Gjirit, përbën sfidën më të madhe për këtë dominim.
Vendimi vjen në një moment kritik, kur tregu global i naftës është tashmë i destabilizuar nga lufta mes SHBA dhe Iranit dhe bllokimi i Ngushticës së Hormuzit, që ka kufizuar ndjeshëm eksportet nga rajoni.
Emiratet, të përfaqësuara nga ministri i Energjisë Suhail Al Mazrouei, kanë shprehur prej kohësh pakënaqësi për kufizimet e prodhimit dhe mënyrën si shpërndahen kuotat brenda OPEC+, duke kërkuar më shumë fleksibilitet për të rritur eksportet.
Ky zhvillim rrezikon të dobësojë mekanizmin kryesor me të cilin OPEC ka ndikuar historikisht çmimet globale të naftës: kontrollin e koordinuar të prodhimit.
Me një anëtar të rëndësishëm jashtë skemës, aftësia e grupit për të mbajtur disiplinën dhe për të ndikuar tregun vihet në pikëpyetje.
Situata bëhet edhe më komplekse për shkak të krizës së furnizimit.
Para konfliktit, Arabia Saudite, Emiratet dhe disa vende të tjera të Gjirit ishin ndër të vetmet që kishin kapacitet real për të rritur prodhimin. Sot, me eksportet e kufizuara, çdo vendim për rritje prodhimi mbetet kryesisht teorik.
Ndërkohë, çmimet e naftës kanë kaluar mbi 125 dollarë për fuçi, niveli më i lartë në katër vitet e fundit, duke rritur presionin mbi ekonominë globale dhe duke shtuar frikën për inflacion dhe mungesa në tregun e karburanteve.
Ekspertët e industrisë vlerësojnë se, edhe nëse tensionet ulen dhe rrugët detare rihapen, rikthimi në nivelet normale të furnizimit mund të kërkojë javë apo muaj, duke e bërë këtë periudhë një nga më të pasigurta për tregun energjetik në vitet e fundit.
Në këtë kontekst, Arabia Saudite përballet me një provë të dyfishtë: të ruajë unitetin brenda OPEC dhe njëkohësisht të menaxhojë një treg global që po bëhet gjithnjë e më i paqëndrueshëm. /skyweb.al
