Në vitin 2023, Edi Rama ishte i ulur në oborrin e një banesë private në Nev Yarak, diku në Izraelin Qëndror, duke soditur sipërfaqen emadhe të vreshtit dhe kantinës së verës Sanilevich.
Banesa dhe kantina e verës ngjitur me të, ishin pronë e Sani Sanileviçh, një mik shumë i ngushtë i Edi Ramës.
Saniel Sanilevich, konsull i Shqiperise ne Izrael
Kryeministri shqiptar gjendej në Izrael në një vizitë private, totalisht të panjoftuar. Por teksa dy miqtë e ngushtë, Rama dhe Sanilevich, po bisedonin nën shoqërinë e një gote vere, papritur biseda ndërpritet nga zilja e telefonit të kryeministrit shqiptar.
“Dëgjova se je në Izrael. Eja të më takosh urgjentisht në zyrën time,” foli zëri në anën tjetër të telefonit. Ishte as më shumë dhe as më pak, por Benjamin Netanyahu.
Episodi është zbuluar nga një investigim në televizionin izraelit UVDA, i cili ka publikuar përgjimet e Sanilevich rreth skandalit për emërimin e konsullit shqiptar në Izrael, që u shndërrua në një konflikt të ashpër mes dy vendeve, deri edhe në kërcënime.
Pergjimet e transmetuara ne investigim
Benjamin Netanyahu kërkonte që të zëvendësonte Sanilevichin me një mikeshë të gruas së tij, Sara Netanyahu, e quajtur Nicole Raidman.
Amerikanët
Në maj 2023, u njoftua lajmi për emërimin e Raidman si konsulle nderi e Shqipërisë në Izrael. Sipas Snilevitz: “Ata miratuan emërimin e saj, caktuan një ceremoni për dy javë… Amerikanët e panë, kushdo që e pa, kontaktoi kryeministrin shqiptar, i tha: ‘Dëgjo, nuk mund ta emërosh si konsull… Mos e emëro si konsull.’
Arsyeja, me sa duket, është Michael Chernoy, ish-bashkëshorti i Raidman, i cili më parë ishte përfshirë në një sërë hetimesh në të gjithë globin – dhe amerikanët po u përcjellin mesazhin shqiptarëve se ish-partnerja e Chernoy nuk do të jetë në gjendje të shërbejë si konsullja e tyre e nderit në Izrael.
“Ata e anuluan emërimin e saj, ajo ishte shumë e zemëruar”, thotë Sanilevich. Por pjesa e mahnitshme e historisë zhvillohet në Zyrën e Kryeministrit, dhe Sanilevich dëgjon për këtë nga Kryeministri shqiptar, Edi Rama, një mik i ngushtë i tij.
“Jemi ulur në shtëpinë time në vresht… Ai merr një telefonatë nga Bibi, i befasuar që Bibi e dinte se ishte në Izrael, ishte një vizitë sekrete kaq ‘nën radar’, ‘Dëgjova se je në Izrael, duhet të takohemi. “Eja urgjentisht tek unë në Zyrën e Kryeministrit.”
Kryeministri shqiptar hipën në makinë dhe niset për në Jerusalem për një takim me Netanyahun. “Ai kthehet pas disa orësh,” thotë Sanilevich, “Edi është i shokuar, i them ‘Çfarë ndodhi?’
Ai më tregoi menjëherë se çfarë kishin biseduar, sa shumë foli Bibi për zgjuarsinë e Sarës dhe të gjitha këto… Në fund të bisedës ai (Netanyahu) më thotë ‘Duhet ta emërosh Nicole si konsull’… Ai (Edi) i thotë atij ‘Dëgjo… Nuk mund t’ua bëj këtë amerikanëve’, kështu që Bibi i thotë atij ‘A po më lejon të flas unë me amerikanët?’, kështu që Edi i tha atij ‘Fol… Cili është problemi?'”
Të nesërmen, sipas kësaj dëshmie, Netanyahu ende po merret me këtë emërim dhe vazhdon të bëjë presion. Sanilevich: “Jemi ulur në një restorant në Tel Aviv dhe ai (Kryeministri shqiptar) merr një telefonatë nga Bibi dhe e vendos në altoparlant… E dëgjoj Bibin duke folur me Edin, kështu që ai i thotë: ‘Z. Kryeministër, më pëlqeu biseda jonë dje (…) ‘Kontrollova me amerikanët, gjithçka është në rregull, mund të ecni përpara’ dhe ia mbyll telefonin.”
Biseda me Netanyahun mbaron dhe kryeministri shqiptar i lejon vetes të shfryhet. Sanilevich: “Edi thotë… ‘Çfarë është ‘a mund të ecni përpara?’ Çfarë është ‘Kontrollova me amerikanët?’ Çfarë është ai që më jep urdhra, sikur të isha një vartës i tiji… Unë nuk po e emëroj atë.'”
“Shqiptarët u ofenduan shumë”
Zyra e Netanyahut ishte e tërbuar për anulimin e emërimit, por një nga njerëzit pranë Netanyahut i lejoi vetes, me sa duket, të shkonte edhe më tej.
Snilevic: “Dhjetë ditë më vonë jam në Shqipëri. Edi më pyet: ‘Më thuaj, kush është ky Topaz Luk?’ Unë i them: ‘Çfarë ndodhi?’ Ai më tregon telefonin e tij – ai ka mesazhe urrejtjeje në whatsApp nga Topaz Luk, i cili i thotë: ‘Nëse nuk e emëron Nicole Raidman si konsulle, marrëdhëniet midis vendeve kanë mbaruar’… Nuk do të ketë marrëdhënie, nuk e kupton se ku do të çojë kjo…”
Topaz Luk, zedhenesi i Netanyahut
Por nuk mbaron këtu: Në fillim të shtatorit 2023, Ministri i Jashtëm Eli Cohen do të shkojë për një vizitë shtetërore në Shqipëri. Një njoftim zyrtar është bërë tashmë, dhe pastaj, udhëtimi u anulua papritur.
Sanilevitz: “Unë isha tashmë në Shqipëri me delegacionin ekonomik, në mbrëmjen e vizitës Eli Cohen, por ai e anulon vizitën… Ata i thanë: ‘Askush nuk shkon atje, askush nuk shkon atje!’…
Eli ma tha mua, pastaj i tha edhe Edi-t, Kryeministrit të Shqipërisë… dhe shqiptarët u ofenduan shumë.”
Në fund, marrëdhëniet u kthyen në normalitet dhe me sa duket edhe Nicole Raidman u tërhoq, por dikush mund të pyesë pse njerëzit fyhen kështu në një vend mik vetëm për shkak të një miku personal dhe pse shqetësohen për këtë kur rrugët digjen këtu dhe si koha do të na vërtetojë se Nicole, në fund të fundit, ishte vetëm një iluzion.
Topaz Luk nuk e mohon se i ka dërguar mesazhe Edi Ramës, por shton: “Unë kurrë nuk kam kërcënuar asnjë person – përfshirë vendet.”
Nicole Raidman u përgjigj: “Kërkesa për të më emëruar si konsull nderi u bë me iniciativën e Kryeministrit të Shqipërisë, Z. Edi Rama, dhe me kërkesë të Ministres së Jashtme të Shqipërisë, Znj. Olta Xhaçka. Vendimi për të mos vazhduar procesin u bazua vetëm në konsideratat e mia personale. Marrëdhëniet e Shqipërisë me Shtetin e Izraelit janë të shkëlqyera dhe pritet të vazhdojnë të forcohen. Ky është një vend miqësor me Izraelin, i cili e mbështet qartë atë dhe ka potencial të konsiderueshëm biznesi dhe investimi. Nga vlerësimi për këto marrëdhënie dhe kërkesën personale të zyrtarëve të lartë në Shqipëri, unë pranova në atë kohë të shërbeja si ambasadore nderi në emër të tyre. Përtej kësaj, nuk është aspak e qartë për mua se si Kryeministri Benjamin Netanyahu është i lidhur me çështjen e emërimit, ose si ish-burri im është i lidhur me të. E vetmja lidhje midis nesh për 8 vitet e fundit është se jemi prindër të dy fëmijëve së bashku. Gjithashtu ia vlen të sqarohet se pozicioni i konsullit të nderit është një pozicion plotësisht vullnetar, i cili nuk jep asnjë përfitim të vërtetë përveç, ndoshta, parkimit falas në Tel Aviv.”
Eli Cohen mohon se është ushtruar presion për të anuluar vizitën në Shqipëri. /kapitali.al
