Prokuroria e Fierit shpall moskompetencën dhe i përcjell SPAK dosjen e kompanisë Bankers. Vna.al raporton se në kuadër të hetimeve janë zbuluar lidhje të zyrtarëve të lartë dhe implikim të tyre në këtë çështje, të cilët kanë kompetencë e SPAK për t’u hetuar.
Nga hetimet e deritanishme janë zbuluar shkelje të rënda dhe abuzime nga drejtues dhe ish-drejtues të kompanisë që i kanë shkaktuar shtetit miliona euro dëme. Për këtë arsye prokuroria firmosi 14 masa sigurie, disa prej të cilave arrest në burg.
Bankers Petroleum i detyrohet shtetit shqiptar 240 milionë euro. Përtej borxhit të papaguar, ajo që u zbulua është një rrjet i gjerë bashkëpunimi i fshehtë, favorizimesh të paligjshme dhe kapje të institucioneve, që kanë lejuar Bankers të operojë pa ndëshkim ndër vite.
Më herëtGjyqtarja Gladiola Bregu e Gjykatës së Fierit vendosi të shtunën të lërë në fuqi masat e sigurimit ndaj 14 të akuzuarve në çështjen e Bankers Petroleum. Pas një seance që zgjati 9 orë, gjykata i ka vlerësuar të drejta kërkesat e prokurorisë për masat e sigurisë.
Arrestimi i CEO-s aktual, Hongping Xiao, dhe ish-drejtuesit të Bankers, Leonidha Çobo, shpallja në kërkim e 5 personave të tjerë dhe masat e sigurisë ndaj 7 personave të përfshirë në çështje u bënë gjatë javës së parë të korrikut. Prokuroria i akuzon të arrestuarit dhe të shpallurit në kërkim për veprat penale: “Krijimi i skemave mashtruese lidhur me tatimin mbi vlerën e shtuar”, “Fshehja e të ardhurave”, “Pastrimi i produkteve të veprës penale ose veprimtarisë kriminale”, “Shpërdorimi i detyrës” dhe “Moskryerja e detyrave nga organet tatimore”, të parashikuara nga nenet 144/a, 180/3, 287, 248, 181/a të Kodit Penal. Kjo u justifikua me akuzën e Prokurorisë së Fierit për evazion fiskal dhe mashtrim me taksat.
Seanca e vlerësimit dhe njohjes së të akuzuarve me masën e sigurisë nisi rreth orës 9:30 dhe përfundoi në orën 18:00 të së shtunës. Kryeprokurori Elion Mustafaj, i cili përfaqësoi organin e akuzës sëbashku me prokuroren Jonida Allushi, lexoi një dosje me mbi 100 faqe përpara gjyqtares Gladiola Bregu. Kjo e fundit vendosi që Leonidha Çobo të lihet në burg, një masë sigurie e justifikuar me rrezikun e prishjes së provave nga i akuzuari. Të njëjtin vendim dha edhe për shtetasin kinez Xiao, duke lënë në fuqi masat e sigurimit edhe për pesë zyrtarët e tjerë të BPAL të arrestuar të mërkurën.
Pas seancës, avokati i Leonidha Çobos tha se gjykata ka gabuar rëndë nga pikëpamja procedurale në rastin Çobo, pasi akuzat ndaj tij janë pushuar me vendim të Gjykatës së Fierit në vitet 2020–2021. Avokati i Çobos, Maksim Sota, tha se akuzat ndaj klientit të tij janë rrëzuar edhe nga një gjykatë arbitrazhi në Paris.
“Prokuroria ka gabuar rëndë procedurialisht duke marrë në hetim z. Çobo,” tha Sota për BIRN.
Ndërkohë, Prokuroria e Fierit paraqiti si prova për akuzën ndaj të akuzuarve bilancet ekonomike të viteve të fundit të Bankers Petroleum, ku sipas organit të akuzës, shtetit shqiptar i është shkaktuar një dëm në formën e mosshlyerjes së detyrimeve tatimore prej 110 milionë lekësh të reja.
Persona të pranishëm gjatë seancës thanë se mes provave që paraqiti prokuroria ndaj z. Xiao kishte edhe audiopërgjime që lidheshin me përpjekje të zyrtarëve të Bankers për të mos lejuar publikimin e lajmeve për Bankers në media.
Një ditë pas arrestimit të zyrtarëve dhe ish-drejtuesve të Bankers, Prokuroria e Fierit në një deklaratë për shtyp sqaroi akuzat që rëndojnë mbi të arrestuarit dhe të proceduarit në këtë çështje. Kurse BPAL, në reagimin e saj zyrtar, shprehu gatishmërinë për të bashkëpunuar me autoritetet shqiptare në këtë hetim dhe renditi milionat që, sipas zyrtarëve të kompanisë, janë dhënë si investime dhe rentë minerare ndaj shtetit dhe komunitetit lokal.
Bankers Petroleum LTD mori me koncesion fushën naftëmbajtëse Patos-Marinëz, me rezervat më të mëdha të naftës në Europë, në vitin 2004. Kompania me seli në Kanada iu shit një kompanie kineze në vitin 2013. Kjo nuk është hera e parë që Bankers përballet me akuza nga autoritetet shqiptare.
