Rritja e fortë e çmimit të naftës gjatë muajit mars nuk ka ndikuar në uljen e konsumit në vend. Përkundrazi, të dhënat tregojnë se shqiptarët kanë përdorur më shumë karburant, duke konfirmuar varësinë e lartë nga automjetet private.
Muaji mars nisi me një rritje të menjëhershme të çmimit, nga 175 lekë për litër në 179 lekë, pas gati dy vitesh stabilitet. Por në ditët në vijim, situata u përkeqësua ndjeshëm si pasojë e tensioneve në Lindjen e Mesme dhe ndikimit në tregjet globale të naftës.
Në 17 mars, çmimi arriti në 200 lekë për litër dhe vetëm dy ditë më pas u ngjit në 214 lekë.
Ndërhyrja e përkohshme e Bordit të Transparencës solli një ulje të lehtë në 203 lekë, por në fund të muajit nafta arriti në 218 lekë për litër.
Mesatarisht, një litër naftë kushtoi rreth 200 lekë, ose 14% më shumë se më parë.
Megjithatë, sipas Monitor kërkesa për karburant jo vetëm që nuk ra, por u rrit. Sipas të dhënave zyrtare nga Doganat, në mars u konsumuan 35.8 mijë ton naftë, nga 33.8 mijë ton një vit më parë, me një rritje prej rreth 6%.
Operatorët e tregut konfirmojnë se nuk kanë vërejtur rënie të konsumit, duke theksuar se nafta mbetet një produkt i domosdoshëm. Mungesa e alternativave efikase të transportit publik dhe varësia nga makinat personale për lëvizjet e përditshme dhe fundjavat mbajnë kërkesën në nivele të larta.
E njëjta tendencë reflektohet edhe në tregun e automjeteve. Në mars u regjistruan për herë të parë 7,891 mjete, një rritje prej 15% krahasuar me të njëjtin muaj të një viti më parë, duke shënuar rekord historik për këtë periudhë.
Për tremujorin e parë të vitit, numri i mjeteve të reja arriti në rreth 22 mijë, me një rritje prej 8.4% në bazë vjetore. Rreth 60% e tyre janë automjete me naftë, çka tregon dominimin e këtij karburanti në treg.
Rritja e çmimeve ka sjellë edhe një kosto më të lartë për konsumatorët. Në mars, për rreth 42.4 milionë litra naftë të konsumuar, u shpenzuan afërsisht 8.5 miliardë lekë, ose 87 milionë euro. Nëse çmimi do të kishte mbetur në 175 lekë për litër, shpenzimet do të ishin rreth 1.05 miliardë lekë më të ulëta, ose rreth 11 milionë euro më pak.
Struktura e flotës së automjeteve në vend tregon qartë këtë varësi. Nga rreth 1.06 milionë mjete aktive, afro 70% përdorin naftë, ndërsa vetëm një pjesë shumë e vogël janë elektrike, rreth 1.3% e totalit.
Të dhënat konfirmojnë se, pavarësisht krizave dhe rritjes së çmimeve, konsumi i naftës në Shqipëri mbetet i lartë dhe i pandikuar ndjeshëm nga kostoja, duke reflektuar mungesën e alternativave reale për transportin dhe varësinë e fortë nga karburantet fosile. /skyweb.al
