Paketa fiskale e propozuar nga qeveria ka nxitur kundërshtimin e shoqatave të biznesit, të cilat paralajmërojnë se ndryshimet në taksa mund të shtrenjtojnë produktet dhe shërbimet, të rëndojnë aktivitetet e vogla dhe të kufizojnë investimet.
Në një takim të organizuar nga Bashkimi i Prodhuesve Shqiptarë, përfaqësuesit e sipërmarrjes dhe ekspertët fiskalë ngritën shqetësimin se masat janë hartuar pa konsultimin e nevojshëm me sektorët që do të përballojnë efektet e tyre.
Sipas analizës së paraqitur, rritja e TVSH-së standarde i vendos kompanitë përpara dy zgjedhjeve: t’ua kalojnë barrën konsumatorëve përmes çmimeve më të larta, ose ta përballojnë vetë duke ulur fitimin. Në të dyja rastet, bizneset paralajmërojnë pasoja për shitjet dhe konkurrueshmërinë, veçanërisht për subjektet formale që përballen me konkurrencën e aktivitetit të padeklaruar.
Për bizneset e vogla, shqetësimi kryesor është ulja e pragut të regjistrimit në TVSH. Përfshirja në këtë skemë sjell detyrime shtesë për kontabilitetin, deklarimet dhe administrimin tatimor. Prodhuesit paralajmërojnë gjithashtu rrezikun që disa aktivitete të ndahen artificialisht në subjekte më të vogla për të shmangur pragun.
Edhe ulja e TVSH-së në 6% për 54 produkte të shportës, megjithëse vlerësohet si mundësi për çmime më konkurruese, paraqet vështirësi për financat e prodhuesve. Kompanitë mund të blejnë lëndët e para me TVSH 20% ose 21%, ndërsa produktin përfundimtar ta shesin me 6%.
Kjo diferencë mund të krijojë teprica kreditore. Nëse rimbursimi vonohet, një pjesë e parave të kompanive mbetet e bllokuar, duke shtuar nevojën për kredi dhe shpenzimet e interesit.
Turizmi kundërshton rritjen e TVSH-së nga 6% në 10%. Përfaqësuesi i Shoqatës Shqiptare të Turizmit, Zak Topuzi, paralajmëroi se kjo masë mund të dobësojë pozicionin e Shqipërisë përballë destinacioneve konkurruese. Ai përmendi Malin e Zi si një prej vendeve fqinje që, sipas tij, ofron trajtim fiskal më të favorshëm.
Edvin Prençe, kryetar i Shoqatës ProEksport Albania, ngriti shqetësimin për shtimin e kostove dhe vështirësitë që mund të krijohen për sektorin fason. Ndërsa Arben Shkodra, sekretar i përgjithshëm i Bashkimit të Prodhuesve, kërkoi një mekanizëm të qëndrueshëm dialogu me institucionet përpara miratimit të ndryshimeve fiskale.
Një tjetër pikë kundërshtimi është rritja e tatimit mbi dividendin, e cila ul shumën neto që marrin aksionerët nga fitimi i shpërndarë. Shoqata kërkon edhe qartësi për trajtimin e fitimeve të vitit 2026, në varësi të kohës kur vendoset, deklarohet dhe kryhet shpërndarja.
Për pagat, norma e propozuar 30% mbi pjesën që tejkalon 700 mijë lekë mund të sjellë presion për rritjen e pagës bruto, kur punëdhënësi synon të ruajë të njëjtën pagë neto. Me pagë bruto të pandryshuar, shpenzimi i punëdhënësit nuk rritet automatikisht.
Ndërkohë, ulja e barrës fiskale mbi naftën pritet të ndihmojë aktivitetet me konsum të lartë karburanti. Por përfitimi përfundimtar do të varet nga shtesa e taksës së automjeteve: kompanitë me shumë mjete që përdoren pak mund të kursejnë më pak, ose të përballen me kosto më të larta.
Përfaqësuesit e biznesit kërkojnë që këto efekte të diskutohen përpara miratimit të paketës, duke vlerësuar së bashku barrën e taksave, kostot administrative dhe nevojat e kompanive për financim. /skyweb.al
