Një punonjës i kompanisë Anthropic, i cili është gjithashtu matematikan, pretendon se ka arritur të provojë hipotezën e famshme të Riemann-it, duke përdorur chatbot-in e inteligjencës artificiale të kompanisë, Claude.
Levent Alpöge deklaroi të premten se kishte arritur të ndërtonte një provë të detajuar matematikore gjatë një periudhe rreth gjashtëjavore, duke bashkëpunuar me chatbot-in Claude. Njoftimi erdhi një ditë pasi Anthropic debutoi në tregun amerikan të aksioneve.
Nëse vërtetohet si e saktë, kjo provë do të konsiderohej një nga arritjet më të rëndësishme në historinë e matematikës. Vetë Alpöge e përshkroi zbulimin si “një agim të ri në shkencë, të diçkaje shumë më të madhe”.
Hipoteza e Riemann-it është një problem matematikor gati 170-vjeçar, që lidhet me numrat e thjeshtë dhe konsiderohet gjerësisht si një nga problemet më të famshme dhe më të vështira të matematikës. E emërtuar sipas matematikanit Bernhard Riemann, ajo lidhet me mënyrën se si shpërndahen numrat e thjeshtë përgjatë vijës numerike.
Numrat e thjeshtë përbëjnë një element themelor të matematikës së avancuar, ndaj çdo përparim në këtë fushë mund të ketë ndikim të gjerë shkencor.
Alpöge tha se të dielën i kishte shkruar drejtpërdrejt drejtuesit ekzekutiv të Anthropic, Dario Amodei, për ta pyetur se si mund ta bënte publik zbulimin.
“Koha e publikimit është vërtet e tmerrshme”, u shpreh ai, duke iu referuar daljes së kompanisë në bursë. “Nëse do të kisha mundësi, do ta kisha përfunduar gjithçka shumë më herët”.
Ai shtoi se ndihej përgjegjës për vendimin për ta bërë publik zbulimin në këtë moment, pasi nuk mund të priste më gjatë. Sipas tij, pavarësisht dyshimeve që mund të ngjallë përputhja e kohës me debutimin e kompanisë në bursë, pretendimet për motivet e tij janë të pabazuara.
Prova e plotë matematikore e paraqitur nga Alpöge është shkruar në gjuhën kompjuterike Lean, e cila përdoret për të verifikuar saktësinë e provave matematikore. Dokumenti përmban më shumë se 250 mijë faqe.
Megjithatë, verifikimi i pretendimit pritet të kërkojë kohë. Matematikani i njohur Terence Tao u shpreh të premten se procesi i shqyrtimit të provës është ende larg përfundimit.
“Imagjinoj se procesi i shqyrtimit do të kërkojë kohë, megjithëse në këtë rast kemi të paktën një autor njerëzor me të cilin mund të komunikojmë për të ndihmuar në këtë proces”, tha Tao.
Pretendimi i ri vjen në një kohë kur kompanitë e inteligjencës artificiale po raportojnë gjithnjë e më shumë arritje në zgjidhjen e problemeve komplekse matematikore, të cilat kanë mbetur të pazgjidhura për dekada.
Në shtator, OpenAI deklaroi se punonjësit e saj, duke përdorur një version jo publik të mjeteve të inteligjencës artificiale, kishin arritur të zgjidhnin një pjesë të një problemi veçanërisht të vështirë, që lidhet me ekuacionet Navier-Stokes dhe mënyrën se si lëvizin fluidet. Sipas kompanisë, zgjidhja u arrit në vetëm 88 orë, me ndihmën e më shumë se 10 mijë agjentëve të inteligjencës artificiale.
Megjithatë, prova e publikuar nga OpenAI ende nuk është konfirmuar nga ekspertët si e saktë. Ajo ka nxitur gjithashtu debate dhe kritika në komunitetin akademik për përdorimin e inteligjencës artificiale në zgjidhjen e problemeve matematikore.
Edhe Anthropic ka pretenduar më herët përparime në matematikë dhe fizikë, duke përfshirë formalizimin e teoremës së fundit të Fermat-it dhe zgjidhjen e disa problemeve komplekse në fizikën e vrimave të zeza.
Ndërkohë, një grup studiuesish ka paralajmëruar për rreziqet që mund të sjellë përdorimi i pakontrolluar i kësaj teknologjie në punën intelektuale, duke vënë në dukje mospërputhjen e mundshme mes rezultateve të prodhuara nga inteligjenca artificiale dhe qëllimit fillestar të përdorimit të saj.
Një muaj më vonë, OpenAI njoftoi se kishte arritur zgjidhje, prova ose përparime të rëndësishme në 372 probleme të tjera të pazgjidhura të matematikës së avancuar.
Pavarësisht këtyre njoftimeve, ekspertët theksojnë se verifikimi i pretendimeve të tilla mund të kërkojë muaj, në mos edhe më shumë kohë. Për rrjedhojë, edhe pretendimi i fundit për hipotezën e Riemann-it mbetet për t’u konfirmuar nga komuniteti shkencor. /sskyweb.al















