Për dekada me radhë, obeziteti është trajtuar me këshillën e thjeshtë: hani më pak dhe lëvizni më shumë. Por shkenca moderne po e sfidon këtë qasje, duke e konsideruar obezitetin një sëmundje kronike dhe jo thjesht pasojë të zgjedhjeve personale.
Sipas një analize të publikuar nga National Geographic, njohja e obezitetit si sëmundje ka rëndësi të madhe për mënyrën si trajtohen pacientët dhe për uljen e stigmës ndaj tyre.
Shoqata Mjekësore Amerikane e klasifikoi obezitetin si sëmundje në vitin 2013, ndërsa Kanadaja ndoqi të njëjtën rrugë dy vjet më vonë.
Mjekët theksojnë se shumë pacientë mbartin ndjenja turpi dhe faji, pasi shoqëria shpesh i konsideron përgjegjës tërësisht për peshën e tyre.
Eksperti Carel le Roux thotë se obeziteti lidhet me mekanizma biologjikë kompleksë dhe jo vetëm me sasinë e ushqimit që konsumon një person.
Sipas tij, truri luan rol të rëndësishëm në përcaktimin e masës dhjamore që trupi përpiqet të ruajë.
Kjo mund të shpjegojë pse shumë njerëz e rifitojnë peshën pas dietave të forta dhe kufizimit të kalorive.
Obeziteti shoqërohet me rritje të rrezikut për diabet të tipit 2, hipertension, kancer, apnea të gjumit dhe sëmundje të mëlçisë.
Megjithatë, mënyra e diagnostikimit të tij vazhdon të jetë objekt debati.
Indeksi i masës trupore, i njohur si BMI, përdoret ende gjerësisht, por ekspertët e konsiderojnë një tregues të pasaktë.
BMI-ja nuk dallon masën muskulore nga yndyra dhe nuk tregon nëse kjo e fundit po i shkakton dëm real organizmit.
Komisioni i revistës mjekësore “The Lancet” ka propozuar që diagnoza të bazohet edhe te përbërja trupore, perimetri i belit dhe dëmtimi i organeve.
Kjo do të ndihmonte në dallimin mes njerëzve me peshë më të lartë, por pa probleme shëndetësore, dhe atyre që kanë yndyrë të dëmshme edhe me BMI normale.
Ekspertët besojnë se trajtimi i obezitetit si sëmundje mund të ulë paragjykimet e personelit mjekësor dhe të rrisë empatinë ndaj pacientëve.
Megjithatë, kjo nuk do të thotë se pacientët përjashtohen nga përgjegjësia për kujdesin ndaj shëndetit.
Trajtimi mund të përfshijë ndryshime në ushqyerje, aktivitet fizik, terapi, medikamente ose kirurgji bariatrike.
Barnat e reja GLP-1 kanë sjellë përparim, por mbeten të shtrenjta dhe të paarritshme për shumë njerëz.
Debati vazhdon edhe për kriteret që duhet të plotësojë një pacient për të marrë trajtim dhe mbulim nga sigurimet.
Ekspertët paralajmërojnë se përkufizimet shumë të ngushta mund të lënë pa ndihmë persona që kanë nevojë për ndërhyrje të hershme.
Ndërsa shkenca përparon, pritet që edhe përkufizimi dhe trajtimi i obezitetit të bëhen më të sakta në vitet e ardhshme.
