Kryeministri Edi Rama e cilësoi sot AKSHI-n si një “histori të jashtëzakonshme suksesi”, gjatë prezantimit të kompanisë së re shtetërore “Albanian Digital Solution” Sh.A., e cila sipas qeverisë do të shërbejë për modernizimin e mëtejshëm të shërbimeve publike dhe forcimin e kapaciteteve teknologjike të shtetit.
Rama foli për transformimin dixhital të administratës, duke përmendur kalimin nga një numër i kufizuar shërbimesh elektronike te më shumë se 1200 shërbime online dhe mbi 3 milionë përdorues të platformës e-Albania.
Sipas kryeministrit, krijimi i kompanisë së re shtetërore synon ndarjen e funksioneve strategjike të qeverisjes elektronike nga ato operacionale. Ai tha se kjo do të shmangë varësinë e institucioneve nga kompanitë private për mirëmbajtjen dhe funksionimin e sistemeve publike.
Por ndërsa qeveria e paraqet AKSHI-n si model suksesi, ky institucion ndodhet në qendër të një prej dosjeve më të rënda të SPAK-ut për korrupsion në tenderët publikë të teknologjisë.
Ish drejtoresha e përgjithshme e AKSHI-t, Mirlinda Karçanaj, është marrë e pandehur nga Prokuroria e Posaçme për “Shkelje të barazisë së pjesëmarrësve në tendera”, në kuadër të një grupi të strukturuar kriminal, si edhe për “Grup të strukturuar kriminal” dhe “Kryerje të veprave penale nga grupi i strukturuar kriminal”.
Në të njëjtën dosje janë përfshirë edhe ish zyrtarë të tjerë të AKSHI-t dhe biznesmenë të lidhur me tenderët e teknologjisë, mes tyre emra që sipas hetimeve kanë pasur rol në procedura prokurimi me vlera të mëdha.
Dosja e SPAK-ut e ka nxjerrë AKSHI-n jo vetëm si institucion të dixhitalizimit, por edhe si një qendër ku dyshohet se tenderët publikë kontrolloheshin përmes një rrjeti zyrtarësh dhe operatorësh privatë.
Dëshmitë e ish zyrtarëve të AKSHI-t kanë shtuar edhe më shumë hijet mbi mënyrën se si funksiononte institucioni. Në dosje përmenden deklarime të Daniel Shimës, Emirton Sulit dhe personave të tjerë, të cilët kanë folur për veprime të dyshuara korruptive brenda institucionit.
Një nga dëshmitë më të rënda lidhet me pretendimin se Mirlinda Karçanaj ka marrë nga Ermal Beqiri kuti vere të mbushura me euro, me shuma që shkonin deri në 200 mijë euro.
Po ashtu, SPAK ka sekuestruar një apartament rreth 200 metra katrorë në një nga zonat më të shtrenjta të Tiranës, i lidhur me ish drejtoreshën e AKSHI-t. Sipas hetimeve, kjo pasuri dyshohet se është fshehur pas një kontrate qiraje, ndërsa prokuroria ka ngritur dyshime se apartamenti mund të jetë përfituar në mënyrë korruptive.
Në dosje përmenden edhe pasuri të tjera, përfshirë prona në Golem dhe apartamente në Tiranë, ndërsa emrat e biznesmenëve të lidhur me AKSHI-n dalin në skema të ndryshme tenderësh, faturimesh dhe përfitimesh të dyshuara.
Rasti nuk kufizohet vetëm te Karçanaj. Në të njëjtën dosje përmenden edhe Ermal Beqiri, Ergys Agasi dhe aktorë të tjerë të lidhur me tenderët e AKSHI-t. Në materialet hetimore dalin episode që nisin nga dhurata luksi, verëra dhe çokollata, deri te pagesa të dyshuara, vila, jahte dhe transferime parash përmes kompanive të lidhura me tenderët publikë.
Pjesë e së njëjtës panoramë është edhe Durana Tech Park, një tjetër nyje e përmendur në debatet mbi tenderët e teknologjisë dhe lidhjet mes biznesit privat dhe kontratave publike.
Për këtë arsye, deklarata e Ramës për AKSHI-n si histori suksesi bie ndesh me realitetin që po del nga dosja e SPAK-ut. Nga njëra anë, qeveria flet për standarde, inovacion, kontroll cilësie dhe përgjegjshmëri institucionale. Nga ana tjetër, hetimi i Prokurorisë së Posaçme përshkruan një mekanizëm të dyshuar korrupsioni, ku tenderët publikë përdorej si burim përfitimi për zyrtarë dhe biznesmenë të lidhur me ta.
Kjo është kontradikta kryesore e asaj që qeveria e quan revolucion dixhital.
AKSHI paraqitet si simbol i modernizimit të shtetit, por në të njëjtën kohë është kthyer në simbol të një dosjeje ku flitet për tenderë të dyshuar, pasuri të pajustifikuara, kuti vere me euro, apartamente luksoze dhe lidhje të dyshimta mes zyrtarëve publikë dhe biznesit privat.
Nëse “Albanian Digital Solution” Sh.A. prezantohet si faza e re e qeverisjes dixhitale, pyetja kryesore mbetet se si mund të ndërtohet një strukturë e re mbi themelet e një institucioni që sot është nën hetim për një nga skandalet më të mëdha të korrupsionit në administratën shqiptare. /skyweb.al
