Luftërat në Lindjen e Mesme dhe në Ukrainë po i nxisin qeveritë në të gjithë Evropën të vendosin subvencione, të ndryshojnë taksat dhe të rishikojnë politikat, me synimin për të mbrojtur ekonomitë, kompanitë dhe familjet nga çmimet rekord të benzinës dhe naftës.
Vendet në mbarë botën kanë ndërhyrë për të kufizuar ndikimin ekonomik të furnizimeve të reduktuara me energji dhe rritjes së fortë të çmimeve të karburanteve që nga fillimi i luftës me Iranin, sipas Organizatës për Bashkëpunim dhe Zhvillim Ekonomik (OECD). Shtatë nga 10 vendet që kanë marrë më shumë masa për të kufizuar dëmet ekonomike ndodhen në Bashkimin Evropian, tha OECD në një raport të publikuar të mërkurën.
Përpara se Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli të sulmonin Iranin, lufta e Rusisë në Ukrainë kishte shkaktuar tashmë ndërprerje në furnizimet globale me energji dhe kishte krijuar trazira në Evropë. BE-ja importon pothuajse të gjithë naftën që përdor dhe 85% të gazit natyror. Në total, importet mbulojnë 57% të nevojave energjetike të bllokut, ndërsa një pjesë e madhe e energjisë së prodhuar brenda BE-së vjen nga burimet e rinovueshme dhe energjia bërthamore, sipas zyrës statistikore të BE-së.
Evropianët po bëhen gjithnjë e më të pakënaqur, ndërsa çmimet në pompa arrijnë nivele rekord në disa vende evropiane. Shoferët në BE po shpenzojnë 203 milionë euro më shumë në ditë vetëm për naftën, sipas grupit të fushatës Transport & Environment.
“Është një ironi mizore që SHBA-ja është vendi më pak i ekspozuar ndaj një krize të shkaktuar nga vetë ajo, ndërsa ekonomia e Evropës po e pëson sërish goditjen”, tha Antony Froggatt, analist në këtë organizatë.
Qeveritë evropiane shpenzojnë miliarda për të përballuar krizën
Disa qeveri evropiane po shpenzojnë miliarda për t’i ndihmuar vendet e tyre të përballojnë krizën aktuale energjetike.
Udhëheqësit e BE-së në Bruksel u dhanë përkohësisht shteteve anëtare mundësinë për të ofruar ndihmë shtetërore për familjet dhe industritë me konsum të lartë energjie, si bujqësia, transporti dhe peshkimi.
Ata ofruan gjithashtu një hapësirë të kufizuar fleksibiliteti nga rregullat e BE-së për shpenzimet publike, për investime që forcojnë sigurinë energjetike dhe reduktojnë varësinë afatgjatë të bllokut nga nafta dhe gazi natyror i importuar.
“Presionet nga çmimet më të larta të energjisë dhe kostot e huamarrjes po rëndojnë mbi njerëzit dhe bizneset”, tha presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, në fjalimin e saj vjetor për Gjendjen e Bashkimit Evropian javën e kaluar.
“Duhet të dyfishojmë përpjekjet për energji të përballueshme, të prodhuar brenda Evropës dhe të pastër, qoftë nga burimet e rinovueshme dhe energjia bërthamore, apo nga biometani dhe burime të tjera”, në mënyrë që “të na japin pavarësi dhe të ulin çmimet e energjisë”.
Franca zgjeron ndihmën për përdoruesit e naftës dhe drejtuesit që udhëtojnë shpesh
Franca ka miratuar një sërë masash të synuara për të mbrojtur konsumatorët dhe bizneset që varen shumë nga karburantet, nga rritja e çmimeve.
Qeveria franceze njoftoi të martën një paketë prej 450 milionë eurosh për të zgjeruar masat e saj të ndihmës. Ajo zgjeroi mbështetjen, bazuar në të ardhurat, për personat që udhëtojnë më shumë se 30 kilometra në një drejtim vajtje-ardhje për në punë ose më shumë se 8,000 kilometra në vit për qëllime profesionale.
Sipas qeverisë, zgjerimi i masës bën që 5.5 milionë punonjës të kenë të drejtë të përfitojnë pagesa prej 100 eurosh, për të ndihmuar në mbulimin e kostove të karburantit deri në fund të vitit.
Paketa e re zgjati gjithashtu subvencionet për karburantin për fermerët, peshkatarët dhe kompanitë e ndërtimit deri në fund të vitit.
Kuponë energjie me vlerë nga 48 deri në 277 euro do të vihen gjithashtu në dispozicion tre muaj më herët, për të ndihmuar 5.8 milionë familje të paguajnë faturat e energjisë gjatë dimrit.
Presidenti francez Emmanuel Macron i ka kërkuar Ursula von der Leyen të shqyrtojë mundësinë e lehtësimit të rregullave të BE-së për cilësinë e karburanteve, lidhur me dendësinë, përmbajtjen e squfurit dhe kritere të tjera, në mënyrë që të rritet prodhimi i naftës dhe vajgurit në Evropë. BE-ja kishte ndërmarrë një hap të ngjashëm gjatë pandemisë së COVID-19.
Në një letër drejtuar ekzekutivit të BE-së, Macron paralajmëroi se tregu global i naftës së shpejti mund të përballet me “rritje të forta të çmimeve” nëse ngushtica e Hormuzit, në brigjet e Iranit, nuk rihapet për trafikun e cisternave dhe nëse tubacioni East-West i Arabisë Saudite drejt Detit të Kuq nuk riparohet, sipas Associated Press.
