Furnizuesit e energjisë dhe operatorët e rrjetit elektrik po përgatiten për ndikimin që eklipsi i kësaj jave pritet të ketë në prodhimin e energjisë diellore.
Të mërkurën, më 12 gusht, Dielli do të mbulohet pjesërisht në pjesën më të madhe të Evropës Perëndimore, ndërsa zona të mëdha të Spanjës dhe pjesë më të vogla të Portugalisë, Grenlandës dhe Islandës do të përjetojnë një eklips të plotë diellor.
Me energjinë diellore që përbën një pjesë të rëndësishme të miksit energjetik të Evropës rreth 13% të prodhimit të energjisë elektrike në BE në vitin 2025 – ky fenomen, që do të zgjasë afërsisht dy orë, mund të shkaktojë çrregullime në balancën e prodhimit të energjisë.
Në Spanjë, energjia diellore zë një pjesë edhe më të madhe të miksit energjetik, rreth 21–22%. Duke qenë se një pjesë e madhe e vendit do të përjetojë një eklips të plotë, ndikimi mund të jetë veçanërisht i ndjeshëm.
Operatori spanjoll i rrjetit elektrik, Red Eléctrica de España (REE), ka njoftuar masa paraprake për të përballuar ndikimin e parashikuar në prodhimin e energjisë fotovoltaike (PV), të cilin e konsideron “të kufizuar dhe të përkohshëm”.
Fenomeni do të ndodhë në Evropë në orët e para të mbrëmjes, kur prodhimi i energjisë diellore nis natyrshëm të bjerë. Megjithatë, sipas llogaritjeve të REE, prodhimi i energjisë në Gadishullin Iberik mund të ulet deri në 5 GW, ekuivalente me rreth 13% të kërkesës maksimale për energji elektrike gjatë një të mërkure tipike të gushtit.
REE deklaron se po bashkëpunon ngushtë me institucionet zyrtare, operatorët e tjerë evropianë të sistemeve të transmetimit (TSO), si dhe me qendrat kombëtare të kontrollit të prodhimit dhe shpërndarjes së energjisë. Kompania po rrit gjithashtu rezervat dhe marzhet e sigurisë dhe po monitoron situatën në mënyrë të vazhdueshme.
Në të gjithë Evropën, prodhimi i energjisë fotovoltaike mund të bjerë deri në 9.7 GW, sipas Rrjetit Evropian të Operatorëve të Sistemeve të Transmetimit të Energjisë Elektrike (ENTSO-E).
Në Mbretërinë e Bashkuar, furnizuesi i madh i energjisë elektrike për familjet, Octopus Energy, po ndjek një qasje të veçantë ndaj problemit, duke u ofruar konsumatorëve stimuj për t’iu bashkuar një nisme për “uljen e konsumit gjatë eklipsit”.
“Kur Dielli të largohet nga rrjeti, duam që edhe ju të bëni të njëjtën gjë”, thuhet në fushatën e kompanisë.
Familjet që konsumojnë më pak energji se zakonisht gjatë eklipsit do të shpërblehen me një orë energji elektrike falas të dielën.
Shpërblimi do të kufizohet në 16 kWh – “më shumë sesa mund të konsumojë çdo familje e zakonshme brenda një ore (më shumë si të mbash ndezur dritat e një stadiumi të vogël sportiv!)”, sipas Octopus Energy. Për të marrë pjesë, klientët duhet të regjistrohen në programin e shpërblimeve të kompanisë.
Oferta e Octopus nuk është thjesht një ide promocionale. Për të siguruar që frekuenca e rrjetit elektrik të qëndrojë brenda kufijve të sigurt të funksionimit – duke shmangur ndërprerjet dhe blackout-et – prodhimi dhe konsumi i energjisë në kohë reale duhet të mbahen në një ekuilibër të kujdesshëm.
Duke ulur konsumin në të njëjtën kohë që prodhimi nga burimet e rinovueshme bie, familjet mund të ndihmojnë në shmangien e nevojës për të aktivizuar termocentralet me gaz fosil, të cilat ndotin më shumë, për të mbuluar mungesën e energjisë.
Kompania shpreson se iniciativa e saj do të ulë presionin mbi rrjetin elektrik, pasi eklipsi mund të bëjë që “një pjesë e madhe e energjisë diellore të Britanisë të humbasë – pikërisht në momentin kur miliona njerëz po kthehen në shtëpi dhe kërkesa për energji elektrike rritet ndjeshëm”.
Kërkesa për energji për ftohje mund të jetë veçanërisht e lartë këtë javë, pasi Britania po përjeton valën e pestë të të nxehtit të vitit.
Megjithatë, sipas Operatorit Kombëtar të Sistemit Energjetik të Mbretërisë së Bashkuar (NESO), kërkesa pritet të bjerë nën nivelet normale gjatë eklipsit, pasi miliona njerëz do të dalin jashtë për të parë këtë fenomen.
Hëna pritet të mbulojë deri në 95% të Diellit në disa pjesë të Mbretërisë së Bashkuar të mërkurën në mbrëmje.
Operatori portugez i rrjetit elektrik, Redes Energéticas Nacionais (REN), pret që të përdorë rezerva shtesë energjie për të kompensuar humbjen e prodhimit të energjisë diellore të shkaktuar nga eklipsi.
Në një deklaratë të publikuar të hënën, më 10 gusht, kompania tha se “do të duhet të mobilizohen rezerva shtesë nga prodhimi hidroenergjetik dhe/ose termik” për të rivendosur ekuilibrin midis ofertës dhe kërkesës në Sistemin Kombëtar të Energjisë Elektrike (SEN).
