Shqipëria po përballet me një krizë gjithnjë e më të thellë demografike. Numri i lindjeve vijon të bjerë me ritme shqetësuese, duke arritur nivele rekord të ulëta dhe duke e renditur vendin të parin në Europë për tkurrjen e lindjeve gjatë tri dekadave të fundit.
Sipas të dhënave të INSTAT, në tremujorin e tretë të vitit 2026 në Shqipëri u regjistruan vetëm 5,787 lindje, ose 10.5% më pak krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar. Ky është niveli më i ulët për këtë tremujor që prej vitit 2011, kur nis seria e të dhënave të raportuara me frekuencë tremujore.
Por rënia nuk është një fenomen i përkohshëm. Të dhënat e Eurostat për periudhën 1997–2025 tregojnë se Shqipëria ka përjetuar tkurrjen më të madhe të lindjeve në Europë. Nga rreth 61.7 mijë lindje në vitin 1997, numri ka zbritur në vetëm 22.5 mijë në vitin 2025, duke shënuar një rënie prej 63.5%.Përmasat e krizës bëhen edhe më të dukshme kur lindjet analizohen në raport me numrin e banorëve. Në mesin e viteve 1990, Shqipëria regjistronte 21.7 lindje për çdo 1,000 banorë. Në vitin 2025, ky tregues kishte rënë në vetëm 9.6 lindje për 1,000 banorë, duke u më shumë se përgjysmuar.
Megjithatë, kjo rënie nuk shpjegohet vetëm me ndryshimin e preferencave të familjeve apo vendimin për të pasur më pak fëmijë. Një nga faktorët kryesorë është emigracioni masiv, i cili gjatë dekadave të fundit ka larguar nga vendi një pjesë të konsiderueshme të popullsisë së re dhe, veçanërisht, të grave në moshë riprodhuese.
Kjo do të thotë se edhe në rast se numri mesatar i fëmijëve për grua do të stabilizohej, numri i përgjithshëm i lindjeve mund të vijonte të binte. Shkak është tkurrja e brezave të rinj që hyjnë në moshën për të krijuar familje.
Në këtë panoramë ndikojnë gjithashtu ndryshimet sociale dhe ekonomike, shtyrja e moshës së martesës, lindja më e vonë e fëmijës së parë dhe përhapja e modelit të familjeve me më pak fëmijë. /skyweb.al
