Një varietet i lashtë gruri, që rrezikonte të zhdukej, është rikthyer në kultivim në ishullin Lipari, në jug të Italisë, falë vetëm 20 kallinjve të ruajtur për rreth 40 vjet në një kavanoz qelqi.
Bëhet fjalë për grurin “Margherito”, një varietet tradicional i ishullit, i cili u shpëtua nga Antonello Cincotta, një ekonomist dhe këshilltar financiar që vendosi të linte karrierën në Milano dhe të kthehej në vendlindje.
Kallinjtë ishin ruajtur nga gjyshi i tij, Antonino, i cili kishte kultivuar këtë varietet për vite me radhë. Pas vdekjes së tij, kultivimi u ndërpre dhe 20 kallinjtë e mbetur qëndruan për dekada në një enë qelqi në kuzhinën e familjes.
Cincotta vendosi t’i përdorte për të rikthyer varietetin. Analizat e kryera nga Stacioni Eksperimental i Drithërave në Siçili konfirmuan se farat ishin ende biologjikisht aktive dhe kishin ruajtur pastërtinë gjenetike.
Pas sigurimit të një sipërfaqeje të vogël toke, nisi kultivimi i parë. Tetë vjet më vonë, nga vetëm 20 kallinj, sipërfaqja e mbjellë me grurin Margherito arriti në rreth 100 hektarë.
Cincotta dhe nëna e tij krijuan gjithashtu fermën “Mandarano”, duke blerë një mulli të vogël guri dhe duke nisur prodhimin e miellit, makaronave, birrës dhe produkteve të tjera lokale.
Aktualisht ferma prodhon rreth 700 kilogramë në vit nga varieteti Margherito, të cilin vendasit e quajnë edhe “Il barbuto”, për shkak të pamjes së kallirit që ngjan me mjekër.
Sipas Cincotta-s, synimi nuk është konkurrimi me kompanitë e mëdha të drithërave, por ruajtja e një pjese të historisë dhe kulturës gastronomike të Liparit.
Mielli i prodhuar nga ky grurë përdoret për makarona, ëmbëlsira dhe pica, ndërsa ferma e ka kthyer kultivimin edhe në një eksperiencë turistike, ku vizitorët mund të njohin nga afër historinë e varietetit dhe produktet tradicionale të ishullit. /skyweb.al
