Falimentimi i kompanive të inteligjencës artificiale po nxjerr në pah një rrezik të ri për privatësinë e miliona përdoruesve: mundësinë që bisedat e tyre më personale me chatbot-et të përfundojnë në duart e kompanive të tjera.
Rasti më i fundit është ai i Character.AI, një platformë që u mundëson përdoruesve të komunikojnë me personazhe virtuale, miq dixhitalë apo asistentë që imitojnë psikologë dhe këshilltarë personalë.
Kompania paraqiti kërkesën për mbrojtje nga falimentimi më 12 tetor 2026 në SHBA, duke nisur procedurat për shitjen e aseteve të saj.
Por problemi kryesor nuk lidhet vetëm me të ardhmen e biznesit. Në qendër të shqetësimeve janë miliona biseda private të ruajtura në serverët e kompanisë.
Ndryshe nga rrjetet sociale apo motorët e kërkimit, përdoruesit e chatbot-eve shpesh ndajnë informacione tepër intime, që përfshijnë problemet familjare, marrëdhëniet sentimentale, gjendjen shëndetësore, financat dhe sekretet personale.
Këto të dhëna mund të kenë vlerë tregtare dhe të bëhen pjesë e negociatave për shitjen e aseteve gjatë procedurave të falimentimit, në varësi të ligjit dhe vendimeve gjyqësore.
Character.AI, e cila në vitin 2023 vlerësohej rreth 1 miliard dollarë, kishte arritur afërsisht 12 milionë përdorues aktivë, por përballej me humbje mujore prej 8 deri në 9 milionë dollarësh.
Kompania ka arritur një marrëveshje me Disney për licencimin e teknologjisë së saj kundrejt 20 milionë dollarëve. Marrëveshja nuk përfshin historikun e bisedave të përdoruesve.
Megjithatë, mundësia e transferimit të këtyre të dhënave përmes një transaksioni tjetër ka alarmuar autoritetet amerikane.
Një koalicion prokurorësh të përgjithshëm të shteteve amerikane ka ndërhyrë në procedurat e falimentimit, duke kërkuar masa mbrojtëse për të dhënat personale, veçanërisht ato të fëmijëve dhe adoleshentëve.
Shqetësimi është se një pronar i ri mund të marrë kontrollin mbi informacione të mbledhura në kushte të tjera privatësie dhe të ndryshojë mënyrën e administrimit të tyre.
Rreziku shtrihet edhe te persona që nuk e kanë përdorur kurrë inteligjencën artificiale, por emrat dhe problemet personale të të cilëve mund të jenë përmendur në bisedat e përdoruesve të tjerë.
Character.AI është përballur gjithashtu me procese gjyqësore nga familje që akuzojnë platformën se chatbot-et e saj kanë ndikuar negativisht në gjendjen psikologjike të të miturve.
Rasti ka rikthyer debatin për të ashtuquajturën flluskë të inteligjencës artificiale, ku kompani me miliona përdorues dhe vlerësime miliardere mund të mos arrijnë të mbulojnë kostot e funksionimit.
Nëse një numër i madh kompanish të këtij sektori falimentojnë, kriza financiare mund të shndërrohet edhe në krizë të privatësisë, pasi të dhënat e përdoruesve mund të trajtohen si asete me vlerë ekonomike.
Në Bashkimin Europian, rregullorja GDPR u jep qytetarëve të drejta mbi përdorimin, transferimin dhe fshirjen e të dhënave personale, por nuk ndalon automatikisht çdo transferim gjatë shitjes së një kompanie.
Ekspertët këshillojnë përdoruesit të shmangin ndarjen e fjalëkalimeve, dokumenteve konfidenciale, informacioneve financiare dhe sekreteve të ndjeshme me chatbot-et.
Character.AI deklaron se shërbimi vijon të funksionojë dhe se politika e mbrojtjes së të dhënave mbetet në fuqi, ndërsa përdoruesit mund të eksportojnë informacionet ose të kërkojnë fshirjen e llogarive.
Rasti ngre një pyetje që prek të gjithë përdoruesit e inteligjencës artificiale: Çfarë ndodh me sekretet që i kemi besuar një chatbot-i, nëse kompania që e kontrollon atë falimenton dhe informacionet përfundojnë në duart e një pronari tjetër? /skyweb.al
