Bashkimi Evropian dhe India kanë arritur një marrëveshje tregtare të vonuar prej vitesh, me synimin të ulin tarifat për shumicën dërrmuese të mallrave dhe të rrisin ndjeshëm shkëmbimet dypalëshe.
Marrëveshja vjen në një moment kur tensionet tregtare globale janë rritur dhe kur Brukseli dhe Nju Delhi po kërkojnë të ulin varësinë nga tregu amerikan, në një klimë të ashpërsuar nga tarifat dhe kërcënimet e reja doganore.
Sipas BE, pakti pritet të dyfishojë eksportet europiane drejt Indisë deri në vitin 2032, duke hequr ose ulur tarifat për 96.6 për qind të mallrave të tregtuara sipas vlerës dhe duke kursyer rreth 4 miliardë euro në vit detyrime doganore për kompanitë europiane.
Nga ana tjetër, India dhe BE thonë se disa produkte të ndjeshme bujqësore janë lënë jashtë marrëveshjes, përfshirë sojën, mishin e viçit, sheqerin, orizin dhe produktet e bulmetit.
Ministria indiane e tregtisë ka bërë të ditur se BE do të ulë tarifat për 99.5 për qind të mallrave të importuara nga India brenda shtatë viteve, duke i çuar në zero tarifat për produkte detare, lëkurë dhe tekstile, kimikate, gomë, metale bazë, gurë të çmuar dhe bizhuteri.
Në krahun tjetër, India hap gradualisht sektorë që tradicionalisht i ka mbrojtur fort, me një fokus të veçantë te industria e automobilëve, pijet dhe një listë e gjerë mallrash industriale.
Një nga pikat më të forta të marrëveshjes lidhet me makinat. Sipas deklarimeve nga BE, India do të ulë tarifat për importet e automjeteve europiane në 10 për qind brenda pesë viteve, nga nivele që shkonin deri në 110 për qind.
Lehtësimi do të zbatohet për një kuotë deri në 250 mijë automjete në vit, me vlerë mbi 15 mijë euro, ndërsa ulja fillestare pritet të jetë 30 deri 35 për qind sapo marrëveshja të hyjë në fuqi.
Përfitues pritet të jenë prodhuesit europianë, në një kohë kur konkurrenca nga markat kineze po rrit presionin në tregjet ndërkombëtare.
Marrëveshja përfshin edhe ulje tarifash për produkte të tjera europiane që hyjnë në Indi, si makineri, pajisje elektrike, kimikate, hekur dhe çelik.
Për pijet alkoolike, India pritet të ulë tarifat për verërat në 75 për qind menjëherë, nga 150 për qind, me ulje të mëtejshme graduale deri në 20 për qind. Për pijet e forta, BE thotë se tarifat do të ulen deri në 40 për qind.
Në anën e debatit që pritej të ishte më i ashpër, marrëveshja nuk sjell lehtësim të menjëhershëm për kompanitë indiane të prekura nga taksa e karbonit e BE për importet, e njohur si mekanizmi i rregullimit të karbonit në kufi.
BE ka bërë të qartë se rregulli mbetet në fuqi, ndërsa palët janë pajtuar të diskutojnë teknikalitetet e zbatimit.
BE ka rënë dakord gjithashtu të ofrojë 500 milionë euro mbështetje financiare gjatë dy viteve të ardhshme për të ndihmuar Indinë në uljen e emetimeve, ndërsa India do të ketë një kuotë çeliku pa tarifë deri në 1.6 milionë ton.
Sfondi politik i marrëveshjes lidhet drejtpërdrejt me tensionet me Shtetet e Bashkuara. Bisedimet BE Indi morën hov pasi Uashingtoni vendosi tarifë 50 për qind për disa mallra indiane dhe në një periudhë kur aleatët e SHBA kanë reaguar ndaj kërcënimeve të reja tarifore nga administrata amerikane.
Kjo është edhe arsyeja pse marrëveshja po lexohet si një sinjal strategjik i dy palëve për të forcuar boshtin e tregtisë në një botë me më shumë barriera doganore dhe më pak parashikueshmëri.
Tregtia mes Indisë dhe BE arriti 136.5 miliardë dollarë në vitin fiskal që përfundoi në mars 2025, afërsisht në të njëjtin nivel me tregtinë Indi SHBA, ndërsa nënshkrimi formal i marrëveshjes pritet të vijë pas verifikimit ligjor, proces që sipas një zyrtari indian mund të zgjasë pesë deri në gjashtë muaj.
Zbatimi, sipas të njëjtit burim, synohet brenda një viti, edhe pse në BE procedurat e ratifikimit mund të sjellin debate dhe vonesa, siç ka ndodhur edhe me pakte të tjera të mëdha tregtare. /skyweb.al
