Mësuesit, profesionistët e shëndetësisë dhe specialistët e teknologjisë së informacionit janë ndër punonjësit më të kërkuar dhe më të vështirë për t’u gjetur në tregun europian të punës. Në të kundërt, punëdhënësit hasin më pak vështirësi për të rekrutuar punëtorë krahu, punonjës në shërbime të përgjithshme dhe asistentë të përgatitjes së ushqimit.
Të dhënat dalin nga raporti i Organizatës për Bashkëpunim dhe Zhvillim Ekonomik (OECD), “Mapping Skill Shortages in OECD Countries”, i cili analizon mungesat e fuqisë punëtore në 27 vende europiane, përfshirë edhe Norvegjinë, Zvicrën, Turqinë dhe Mbretërinë e Bashkuar.
Sipas raportit, mësuesit renditen mes profesioneve më të vështira për t’u plotësuar me punonjës në 13 vende. Pas tyre vijnë profesionistët e shëndetësisë dhe specialistët e teknologjisë së informacionit dhe komunikimit, të cilët shfaqen në listën e pesë profesioneve me mungesat më të mëdha në 12 vende secili.
Në shtatë shtete, edhe pozicionet drejtuese rezultojnë të vështira për t’u plotësuar, ndërsa profesionistët e administrimit të biznesit, punonjësit e kujdesit personal dhe personeli ndihmës i shëndetësisë shfaqen në këtë kategori në gjashtë vende.
Në anën tjetër të renditjes, punëtorët e krahut janë ndër profesionet më të lehta për t’u rekrutuar në 14 vende. Ata ndiqen nga asistentët e përgatitjes së ushqimit, në 12 vende, dhe punonjësit e tjerë administrativë, në 11 vende. Punonjësit e profesioneve bazë dhe montuesit plotësojnë listën e profesioneve ku rekrutimi paraqet më pak vështirësi.
Megjithatë, situata ndryshon nga një vend në tjetrin. Spanja, për shembull, përballet me mungesa të konsiderueshme të asistentëve të përgatitjes së ushqimit, ndonëse ky profesion renditet përgjithësisht ndër më të lehtët për t’u plotësuar në Europë.
Mungesa e mjekëve dhe infermierëve në pjesën më të madhe të Europës
Një nga problemet më të theksuara mbetet gjetja e personelit shëndetësor. Profesionistët e shëndetësisë janë të vështirë për t’u gjetur në 23 nga 27 vendet e analizuara, ndërsa mungesa e personelit ndihmës shëndetësor evidentohet në 21 vende.
Përfaqësues të Federatës Europiane të Shoqatave të Infermierëve (EFN), Paul De Raeve dhe Manuel Ballotta, shprehen se sistemet shëndetësore europiane po hasin vështirësi si në rekrutimin, ashtu edhe në mbajtjen e infermierëve në vijën e parë të kujdesit shëndetësor.
Sipas tyre, numri i lartë i pacientëve për çdo infermier, kushtet e pasigurta të punës dhe problemet e shëndetit mendor po e bëjnë gjithnjë e më pak tërheqës këtë profesion. Faktorë të tjerë janë pagat e ulëta, mundësitë e kufizuara për zhvillim në karrierë, mungesa e vlerësimit profesional dhe ekspozimi i shpeshtë ndaj ngacmimeve dhe dhunës.
Mungesat në profesione të rëndësishme për ekonominë dhe shërbimet publike po ndodhin në një kohë kur të rinjtë po përballen me vështirësi në hyrjen në tregun e punës. OECD vëren se hendeku mes papunësisë së të diplomuarve të rinj dhe popullsisë në moshë pune është zgjeruar në vendet e analizuara. Edhe Banka Qendrore Europiane konstaton se perspektivat e punësimit për të rinjtë në eurozonë janë dobësuar që prej vitit 2023.
Raporti sqaron se vlerësimi bazohet në krahasimin e profesioneve brenda secilit vend dhe evidenton se cilat pozicione janë relativisht më të vështira apo më të lehta për t’u plotësuar. Të dhënat nuk tregojnë numrin konkret të vendeve vakante apo të punonjësve që mungojnë, ndërsa për shumicën e vendeve analiza i referohet vitit 2024. /skyweb.al
