Një studim i madh shkencor me mbi 2 milionë fëmijë në Kanada ka zbuluar një lidhje të fortë mes ndotjes së ajrit dhe rritjes së rrezikut për autizëm, duke identifikuar për herë të parë disa ndotës specifikë si faktorë të mundshëm nxitës.
Sipas kërkimit të publikuar në revistën prestigjioze “The Lancet Planetary Health”, gratë shtatzëna që jetojnë në zona me nivele të larta të grimcave si sulfate dhe amonium kanë 12% deri në 15% më shumë gjasa që fëmijët e tyre të diagnostikohen me çrregullime të spektrit autik deri në moshën 5-vjeçare.
Studiuesit theksojnë se këto grimca të imta në ajër ndërhyjnë në zhvillimin e trurit të fetusit gjatë fazave më të ndjeshme të shtatzënisë, duke krijuar një bazë biologjike për shfaqjen e autizmit.
Ndryshe nga teoritë e rrëzuara më parë që lidhnin autizmin me vaksinat apo medikamentet e zakonshme, ky studim ofron prova të forta shkencore se faktorët mjedisorë, veçanërisht ndotja e ajrit, mund të luajnë rol kyç.
Gjetjet tregojnë gjithashtu se edhe pas lindjes, ekspozimi ndaj ozonit lidhet me rritje të rasteve të diagnostikimit, duke dëshmuar se cilësia e ajrit ndikon vazhdimisht në zhvillimin neurologjik të fëmijëve.
Edhe pse rritja e rrezikut në nivel individual konsiderohet e moderuar, shkalla e gjerë e studimit tregon se reduktimi i këtyre ndotësve mund të ketë ndikim të madh në shëndetin publik.
Përtej lidhjes me autizmin, ndotja e ajrit është e njohur edhe për efektet e tjera të rënda si astma, abortet spontane dhe kanceri, çka ka shtuar thirrjet e ekspertëve për politika më të ashpra mjedisore.
Studimi është realizuar nga një grup studiuesish të udhëhequr nga D. M. Stieb dhe kolegët e tij, duke u konsideruar një nga analizat më të mëdha të kryera ndonjëherë mbi këtë temë.
